AFF 2026៖ រួមគ្នាពិភាក្សាអំពីវិធីសាស្ត្ររក្សាឱ្យបានរឹងមាំនូវឋានៈរបស់អាស៊ាន

អនុរដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការបរទេស លោក Nguyen Manh Cuong ឆ្លើយបទសម្ភាសន៍ជាមួយសារព័ត៌មាន

វេទិកាអនាគតអាស៊ានឆ្នាំ ២០២៦ (ASEAN Future Forum – AFF) នឹងប្រព្រឹត្តទៅក្នុងរយៈពេលពីរថ្ងៃ គឺថ្ងៃទី ៩ និងទី ១០ ខែមិថុនា នៅទីក្រុងហាណូយ ក្រោមប្រធានបទ «រួមគ្នាទម្រង់ទិសដៅអនាគតរួម៖ សន្តិភាព វិបុលភាព និងការអភិវឌ្ឍយកប្រជាជនជាមជ្ឈមណ្ឌល»។

អនាគតនៃតំបន់ មិនអាចទម្រង់ទិសដៅបានឡើយ ប្រសិនបើខ្វះការចូលរួមពីសំណាក់ប្រជាជនផ្ទាល់

ឆ្លើយតបនឹងសំណួរថា ហេតុអ្វីបានជាវៀតណាមជ្រើសរើសសារ «រួមគ្នាទម្រង់ទិសដៅអនាគតរួម៖ សន្តិភាព វិបុលភាព និងការអភិវឌ្ឍយកប្រជាជនជាមជ្ឈមណ្ឌល» សម្រាប់វេទិកាឆ្នាំនេះ អនុរដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការបរទេស លោក Nguyen Manh Cuong បានឱ្យដឹងថា ប្រធានបទឆ្នាំនេះបានឆ្លុះបញ្ចាំងយ៉ាងត្រឹមត្រូវនូវបណ្តាអាទិភាពស្នូលដែលអាស៊ាន និងតំបន់ទាំងមូលកំពុងដេញតាម។ សន្តិភាព គឺជាលក្ខខណ្ឌបុរេលក្ខខណ្ឌសម្រាប់ការអភិវឌ្ឍ វិបុលភាព គឺជាគោលដៅរួមរបស់គ្រប់ប្រទេសជាសមាជិក ចំណែកឯការដាក់ប្រជាជននៅទីតាំងមជ្ឈមណ្ឌល គឺស្មារតីទម្លុះទម្លាយឆ្លងកាត់នៃសហគមន៍អាស៊ាន។

អនាគតនៃតំបន់មិនអាចទម្រង់ទិសដៅបានឡើយ ប្រសិនបើខ្វះការចូលរួមពីសំណាក់ប្រជាជនផ្ទាល់ ដែលជាអ្នកដើរតួជាកម្មវត្ថុផង និងជាអ្នកទទួលផលប្រយោជន៍ពីដំណើរការសហប្រតិបត្តិការផង។ ហេតុដូច្នេះហើយ វេទិកាឆ្នាំនេះត្រូវបានរចនាឡើងដូចជាលំហសន្ទនាបើកចំហ និងធំទូលាយមួយ ដែលជាកន្លែងមិនត្រឹមតែមានបណ្តាថ្នាក់ដឹកនាំនោះទេ ប៉ុន្តែនៅទាំងមានបណ្តាអ្នកប្រាជ្ញ សហគ្រាស មជ្ឈដ្ឋានយុវជន អង្គការសង្គម និងតំណាងបណ្តាបក្សនយោបាយ ព្រមទាំងបណ្តាមូលដ្ឋាន រួមគ្នារួមចំណែកជាសំឡេងផងដែរ។

រួមគ្នាពិភាក្សាអំពីវិធីសាស្ត្ររក្សាឱ្យបានរឹងមាំនូវឋានៈរបស់អាស៊ាន នៅក្នុងបរិយាកាសយុទ្ធសាស្ត្រមួយដែលមានការប្រែប្រួលជាច្រើន

អនុរដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការបរទេស លោក Nguyen Manh Cuong បានឱ្យដឹងថា នៅកិច្ចសន្ទនា Shangri-La ឆ្នាំ ២០២៦ អគ្គលេខាបក្ស និងជាប្រធានរដ្ឋ លោក To Lam បានមានសន្ទរកថាបើកឆាក ដោយក្នុងនោះបានសង្កត់ធ្ងន់លើភាពចាំបាច់ក្នុងការបង្កើតឡើងនូវរចនាសម្ព័ន្ធតំបន់មួយដ៏បើកចំហ បរិយាបន្ន និងយកអាស៊ានជាមជ្ឈមណ្ឌល។ ប្រមុខបក្សនិងរដ្ឋរបស់យើងក៏បានកត់សម្គាល់ផងដែរថា តួនាទីមជ្ឈភាពរបស់អាស៊ានមិនមែនជាការណ៍មួយដែលកើតឡើងដោយឯកឯងនោះឡើយ ប៉ុន្តែចាំបាច់ត្រូវតែពង្រឹងដោយសាមគ្គីភាព ស្វ័យភាពយុទ្ធសាស្ត្រ និងសមត្ថភាពក្នុងការបង្កើតឡើងនូវកម្មវិធីរបៀបវារៈរួម។

តាមអនុរដ្ឋមន្ត្រី AFF ឆ្នាំ ២០២៦ គឺពិតជាការបន្តនិងធ្វើឱ្យជាក់ស្តែងនូវស្មារតីនោះក្នុងកម្រិតនៃកិច្ចសន្ទនាតំបន់។ វេទិកានេះគឺជាកន្លែងដែលអាស៊ាន និងបណ្តាដៃគូរួមគ្នាពិភាក្សាអំពីវិធីសាស្ត្ររក្សាឱ្យបានរឹងមាំនូវឋានៈរបស់ប្លុក នៅក្នុងបរិយាកាសយុទ្ធសាស្ត្រមួយដែលមានការប្រែប្រួលជាច្រើន ដើម្បីឱ្យរាល់គំនិតផ្តួចផ្តើម និងរាល់យន្តការថ្មីៗទាំងអស់សុទ្ធតែបំពេញបន្ថែមឱ្យគ្នាទៅវិញទៅមក ហើយមិនធ្វើឱ្យចុះខ្សោយនូវតួនាទីមជ្ឈភាពរបស់អាស៊ានឡើយ។

ការដែលវៀតណាមផ្តួចផ្តើមនិងប្រកាន់ខ្ជាប់ក្នុងការចាត់តាំងវេទិកាមួយដូចជា AFF ព្រមទាំងការចូលរួមយ៉ាងសកម្មនិងមានការទទួលខុសត្រូវខ្ពស់នៅតាមបណ្តាយន្តការតំបន់និងអន្តរជាតិ បានបង្ហាញយ៉ាងច្បាស់នូវស្មារតីនៃសមាជិកសកម្មនិងមានការទទួលខុសត្រូវ។ នោះក៏ជាវិធីសាស្ត្រដែលវៀតណាមរួមចំណែកយ៉ាងជាក់ស្តែងទៅក្នុងសន្តិភាព ស្ថិរភាព និងការអភិវឌ្ឍរួមរបស់តំបន់។

ភាពស្វ័យបំរុង - ពាក្យគន្លឹះលេចធ្លោនៃវេទិកា

ភាពស្វ័យបំរុងគឺជាពាក្យគន្លឹះដ៏លេចធ្លោមួយនៃវេទិកា ដោយចែករំលែកបន្ថែមអំពីអត្ថន័យស៊ីជម្រៅនេះ អនុរដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការបរទេសបានចាត់ទុកថា ភាពស្វ័យបំរុងគឺជាតម្រូវការរស់រានមានជីវិតនៅក្នុងពិភពលោកមួយដែលមានការប្រែប្រួលយ៉ាងឆាប់រហ័ស និងពិបាកប៉ាន់ស្មានទុកជាមុន។

«ប៉ុន្តែខ្ញុំចង់សង្កត់ធ្ងន់លើចំណុចសំខាន់មួយ៖ ភាពស្វ័យបំរុងមិនមែនមានន័យស្មើនឹងការបិទជិត ឬការពឹងផ្អែកលើកម្លាំងខ្លួនឯងតែម្នាក់ឯងនោះឡើយ។ ចំពោះបណ្តាប្រទេសខ្នាតតូចនិងមធ្យម និងចំពោះតំបន់ទាំងមូលដូចជាអាស៊ាន ភាពស្វ័យបំរុងពិតប្រាកដគឺសម្រេចបានតាមរយៈកិច្ចសហប្រតិបត្តិការ។ ប្រទេសមួយដែលដកខ្លួនមកសំងំម្នាក់ឯង មិនមែនធ្វើឱ្យខ្លួនឯងមានសុវត្ថិភាពជាងមុននោះទេ ប៉ុន្តែមានតែធ្វើឱ្យងាយនឹងត្រូវគេមើលរំលងប៉ុណ្ណោះ» អនុរដ្ឋមន្ត្រី លោក Nguyen Manh Cuong បានសង្កត់ធ្ងន់។

តាមអនុរដ្ឋមន្ត្រី កម្លាំងដ៏រឹងមាំប្រកបដោយនិរន្តរភាពមិនមែនមកពីការនៅដាច់ដោយឡែកនោះទេ ប៉ុន្តែគឺមកពីការក្លាយជាកែវភ្នែកមួយដែលមិនអាចខ្វះបាននៅក្នុងបណ្តាញសហប្រតិបត្តិការជាច្រើនក្នុងពេលតែមួយ ដើម្បីកុំឱ្យមានភាគីណាមួយអាចបង្កសម្ពាធជាឯកតោភាគីបានដោយងាយស្រួលឡើយ។ នៅពេលបណ្តាសមាជិកមានការផ្សារភ្ជាប់គ្នា ចែករំលែកប្រភពធនធាន តភ្ជាប់ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ និងសម្របសម្រួលគោលនយោបាយ នោះប្រទេសនីមួយៗសុទ្ធតែមានភាពរឹងមាំជាងមុន ហើយសហគមន៍ទាំងមូលក៏ដូច្នោះដែរ។ អាស៊ានដ៏ស្វ័យបំរុងមួយ គឺជាអាស៊ានដែលចេះបំប្លែងការតភ្ជាប់ទៅជាប្រភពធនធានរបស់ខ្លួនផ្ទាល់។

ស្មារតីនោះត្រូវបានបង្ហាញយ៉ាងច្បាស់នៅក្នុងបណ្តាវគ្គពិភាក្សាឆ្នាំនេះ ចាប់ពីសាមគ្គីភាពផ្ទៃក្នុងប្លុក ការបង្ការទប់ស្កាត់ជម្លោះ ការគ្រប់គ្រងបញ្ហាសិប្បនិម្មិត រហូតដល់សន្តិសុខថាមពល។ អ្វីដែលយើងយកចិត្តទុកដាក់ខ្លាំង គឺការនាំយកបណ្តាបញ្ហាដែលមើលទៅហាក់ដូចជាម៉ាក្រូដ៏ធំធេងទាំងនោះ ឱ្យខិតជិតមកនឹងជីវភាពរស់នៅរបស់ប្រជាជន៖ ឆ្ពោះទៅរករបៀបចូលទៅជិត «AI ដើម្បីមនុស្សជាតិ» ដោយជួយឱ្យប្រជាជនស៊ាំទៅនឹងសេដ្ឋកិច្ចឌីជីថល បង្រួញគម្លាតឌីជីថល និងជម្រុញការបំប្លែងបៃតង ព្រមទាំងសន្តិសុខថាមពលផ្សារភ្ជាប់ជាមួយផលប្រយោជន៍ជាក់ស្តែងរបស់សហគមន៍។ ទាំងអស់នេះសុទ្ធតែសំដៅពង្រឹងសមត្ថភាពស្វ័យភាពរបស់អាស៊ាននៅលើគ្រឹះស្ថាននៃកិច្ចសហប្រតិបត្តិការ។

ចំណុចថ្មីគួរឱ្យកត់សម្គាល់ចំនួនពីរ

អនុរដ្ឋមន្ត្រី លោក Nguyen Manh Cuong បានឱ្យដឹងថា ក្នុងឱកាសវេទិកានេះ នាយករដ្ឋមន្ត្រីនៃរដ្ឋាភិបាលនៃបណ្តាប្រទេសជាសមាជិកអាស៊ានចំនួនបួនរូបនឹងអញ្ជើញចូលរួម និងបំពេញទស្សនកិច្ចផ្លូវការនៅប្រទេសវៀតណាម រួមមាន នាយករដ្ឋមន្ត្រីឡាវ លោក Sonexay Siphandone នាយករដ្ឋមន្ត្រីកម្ពុជា សម្តេចធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត នាយករដ្ឋមន្ត្រីថៃ លោក Anutin Charnvirakul និងនាយករដ្ឋមន្ត្រីទីម័រខាងកើត លោក Kay Rala Xanana Gusmão។ វត្តមានរបស់ថ្នាក់ដឹកនាំជាន់ខ្ពស់នៃបណ្តាប្រទេសជាច្រើន បានបង្ហាញយ៉ាងច្បាស់នូវស្មារតីផ្សារភ្ជាប់គ្នាក្នុងតំបន់ និងតួនាទីសកម្ម មានការទទួលខុសត្រូវរបស់វៀតណាម។

ចំពោះសមាសភាពចូលរួម ឆ្នាំនេះមានចំណុចថ្មីគួរឱ្យកត់សម្គាល់ចំនួនពីរ។ ជាលើកដំបូងបង្អស់ ដែល AFF មានវគ្គពិភាក្សាមួយសម្រាប់តែសហប្រតិបត្តិការរវាងបណ្តាបក្សនយោបាយនៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍ ដែលនេះជាលំហសន្ទនាថ្មីមួយ បំពេញបន្ថែមឱ្យសហប្រតិបត្តិការរវាងរដ្ឋាភិបាលនិងរដ្ឋាភិបាល និងជាលើកដំបូងបង្អស់ ដែលវេទិកាបានចាត់តាំងសន្និសីទថ្នាក់ដឹកនាំបណ្តាទីក្រុងអាស៊ាន ដោយមានទីក្រុងហាណូយជាម្ចាស់ផ្ទះ។

ទន្ទឹមនឹងខ្សែសង្វាក់សកម្មភាពក្រៅផ្លូវការស្តីពីអនុតំបន់មេគង្គ យុវជនអាស៊ីអាគ្នេយ៍ និងការគ្រប់គ្រងបញ្ហាសិប្បនិម្មិត វត្តមានរបស់បណ្តាបក្សនយោបាយ បណ្តាទីក្រុង មជ្ឈដ្ឋានយុវជន និងសហគ្រាស បានបង្ហាញឱ្យឃើញថា AFF ពិតជាវេទិកាបើកចំហយ៉ាងទូលំទូលាយមួយ ដែលជាកន្លែងគោលនយោបាយត្រូវបានពិភាក្សាចេញពីបណ្តាញជាច្រើន ដើម្បីឱ្យកាន់តែខិតជិតនឹងការអនុវត្តជាក់ស្តែង បម្រើដោយផ្ទាល់ដល់គោលដៅដាក់ប្រជាជននៅទីតាំងមជ្ឈមណ្ឌល។

ចែករំលែកអំពីការរំពឹងទុកនៅក្នុងវេទិកាឆ្នាំនេះ អនុរដ្ឋមន្ត្រី លោក Nguyen Manh Cuong បានឱ្យដឹងថា វេទិកាអនាគតអាស៊ានគឺជាគំនិតផ្តួចផ្តើមរបស់វៀតណាម ដែលត្រូវបានប្រកាសនៅក្នុងកិច្ចប្រជុំកំពូលអាស៊ានឆ្នាំ ២០២៣។ ឆ្លងកាត់ការចាត់តាំងចំនួនពីរលើកក្នុងឆ្នាំ ២០២៤ និងឆ្នាំ ២០២៥ គំនិតនិងគំនិតផ្តួចផ្តើមជាច្រើនចេញពីវេទិកាត្រូវបានទទួលយក និងឆ្លុះបញ្ចាំងនៅក្នុងឯកសារនៃបណ្តាកិច្ចប្រជុំកំពូលអាស៊ានក្នុងឆ្នាំដដែលនោះ។ ការណ៍នោះបានបង្ហាញឱ្យឃើញថា AFF មិនត្រឹមតែជាកន្លែងផ្លាស់ប្តូរការចេះដឹងប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែគឺពិតជាបានបំពេញបន្ថែមយ៉ាងជាក់ស្តែងដល់បណ្តាដំណើរការផ្លូវការរបស់អាស៊ាន។

ឆ្នាំនេះ វេទិកាប្រព្រឹត្តទៅចំពេលដែលអាស៊ានកំពុងដាក់ឱ្យអនុវត្តចក្ខុវិស័យសហគមន៍អាស៊ានឆ្នាំ ២០៤៥។ នេះក៏ជាព្រឹត្តិការណ៍កិច្ចការបរទេសពហុភាគីថ្នាក់ជាន់ខ្ពស់ដ៏ធំដំបូងបង្អស់ ដែលដឹកនាំដោយវៀតណាម បន្ទាប់ពីមហាសន្និបាតបក្សលើកទី XIV ការបោះឆ្នោតសភាជាតិអាណត្តិទី XVI និងក្រុមប្រឹក្សាប្រជាជនគ្រប់លំដាប់ថ្នាក់។

«យើងខ្ញុំរំពឹងថា AFF ឆ្នាំ ២០២៦ នឹងរួមចំណែកបន្ថែមនូវជ្រុងមើល គំនិតផ្តួចផ្តើម និងអនុសាសន៍គោលនយោបាយជាក់ស្តែងជាច្រើនទៀត សម្រាប់ដំណើរការកសាងសហគមន៍អាស៊ាន។ ហើយតាមរយៈវេទិកានេះ វៀតណាមមានបំណងចង់បន្តបង្ហាញពីតួនាទីជាសមាជិកសកម្ម មានភាពម្ចាស់ការ រួមចំណែកប្រកបដោយការទទួលខុសត្រូវទៅក្នុងកិច្ចការរួមរបស់តំបន់ តាមរយៈនោះដាក់ឱ្យអនុវត្តប្រកបដោយជោគជ័យនូវខ្សែបន្ទាត់កិច្ចការបរទេស និងការធ្វើសមាហរណកម្មអន្តរជាតិរបស់បក្សនិងរដ្ឋ» អនុរដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការបរទេស លោក Nguyen Manh Cuong បានចែករំលែក៕

វេទិកាអនាគតអាស៊ាន (ASEAN Future Forum - AFF) - វៀតណាមរួមវិភាគទានដើម្បីអនាគតអាស៊ាន បន្ទាប់ពីរយៈពេលជិតប្រាំមួយទសវត្សរ៍នៃការបង្កើត និងអភិវឌ្ឍន៍ សមាគមប្រជាជាតិអាស៊ីអាគ្នេយ៍ (អាស៊ាន) កំពុងរៀបចំខ្លួនក្នុងដំណាក់កាលអភិវឌ្ឍន៍ថ្មី បន្ទាប់ពីការអនុវត្តចក្ខុវិស័យសហគមន៍អាស៊ានឆ្នាំ ២០២៥ ក្នុងបរិបទពិភពលោក និងតំបន់កំពុងអភិវឌ្ឍយ៉ាងឆាប់រហ័ស

វៀតណាមលើកពាន AFF U23 លើកដំបូង ក្រោយយកឈ្នះថៃ ១-០ មុននេះ នៅពហុកីឡដ្ឋានជាតិមរតកតេជោ ក្រុមបាល់ទាត់ជម្រើសជាតិ U23 វៀតណាម បានគ្រងជើងឯកពានរង្វាន់ AFF U23 Championship 2022 លើកដំបូង បន្ទាប់ពីយកឈ្នះក្រុមយុវជន U23 ថៃ ដោយលទ្ធផល ១-០ ក្នុងជំនួបវគ្គផ្ដាច់ព្រ័ត្រ នៅពហុកីឡដ្ឋានជាតិមរតកតេជោ នារាត្រីថ្ងៃទី២៦ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២២ នេះ ។

ឌឹកអាញ់