យុគសម័យ - សំណើស្រាវជ្រាវ កសាង និងអនុវត្តសាកល្បងទម្រង់គំរូឃុំ សង្កាត់សង្គមនិយម កំពុងទទួលបានការចាប់អារម្មណ៍ពីសំណាក់មជ្ឈដ្ឋានអ្នកស្រាវជ្រាវ អ្នកគ្រប់គ្រង កម្មាភិបាល សមាជិកបក្ស និងមហាជនប្រជាជនយ៉ាងច្រើនកុះករ។ នេះមិនមែនជាការផ្លាស់ប្តូរឈ្មោះហៅ ឬការត្រឡប់ទៅរកយន្តការគ្រប់គ្រងចាស់នោះឡើយ ប៉ុន្តែគឺជាទិសដៅនៃការឈានចូល សំដៅធ្វើឱ្យតម្លៃសង្គមនិយមនានាក្លាយជាការពិតជាក់ស្តែង តាមរយៈគុណភាពនៃអភិបាលកិច្ច សេវាសាធារណៈ និងជីវភាពរស់នៅរបស់ប្រជាពលរដ្ឋនៅក្នុងលក្ខខណ្ឌអភិវឌ្ឍន៍ថ្មី។
| ការធ្វើឱ្យល្អឥតខ្ចោះនូវមូលដ្ឋានទិន្នន័យស្តីពីយុទ្ធជនពលី ផ្នូរយុទ្ធជនពលី និងទីបញ្ចុះសពយុទ្ធជនពលី វៀតណាម – អេស្ប៉ាញ៖ ពង្រីកពីការផ្លាស់ប្តូរមិត្តភាព ទៅជាការតភ្ជាប់មនុស្សជាតិ ចំណេះដឹង និងមូលដ្ឋាន |
![]() |
| រូបភាពឧទាហរណ៍។ |
នៅលើលំហអ៊ីនធឺណិតនាពេលកន្លងមក បានលេចចេញនូវការបកស្រាយមួយចំនួនដែលយល់ឃើញថា ទម្រង់គំរូឃុំ សង្កាត់សង្គមនិយម គ្រាន់តែជា «ពាក្យស្លោកថ្មី» ជាការវិលត្រឡប់មកវិញនៃយន្តការមជ្ឈការ ឧបត្ថម្ភធន ឬគ្រាន់តែជា «ការប្តូរឈ្មោះ» នៃបណ្តាទម្រង់គំរូអភិបាលកិច្ចទំនើបដែលមានរួចហើយនៅលើពិភពលោក។
ទស្សនៈទាំងនេះបានកាត់ផ្តាច់សំណើចេញពីបរិបទនៃការអភិវឌ្ឍរបស់វៀតណាម ដោយធ្វើឱ្យទម្រង់គំរូដូចគ្នាទៅនឹងទម្រង់នៃការចាត់តាំង និងមិនទាន់បានដាក់បញ្ហានៅក្នុងដំណើរការនៃការអភិវឌ្ឍការយល់ដឹងខាងទ្រឹស្តីរបស់បក្សអំពីសង្គមនិយមនៅឡើយ។
ហេតុដូច្នេះហើយ ការវាយតម្លៃទម្រង់គំរូចាំបាច់ត្រូវចាប់ផ្តើមពីធាតុពិត គោលដៅ និងមូលដ្ឋានជាក់ស្តែងនៃសំណើដែលកំពុងត្រូវបានស្រាវជ្រាវ។
មិនមែនជាការបន្ថែមថ្នាក់អាជ្ញាធរមួយទៀត ឬការផ្លាស់ប្តូរឈ្មោះហៅនោះឡើយ
ទស្សនៈមួយក្នុងចំណោមទស្សនៈដែលលេចឡើងច្រើនគួរសម គឺឃុំ សង្កាត់សង្គមនិយម គ្រាន់តែសំដៅបន្ថែមឈ្មោះហៅ ឬពាក្យស្លោកនយោបាយប៉ុណ្ណោះ។ ក៏ប៉ុន្តែ គោលដៅនៃការស្រាវជ្រាវមិនមែនជាការកសាងបន្ថែមថ្នាក់អាជ្ញាធរ ការផ្លាស់ប្តូរព្រំប្រទល់រដ្ឋបាល ឬការរៀបចំកែប្រែក្បាលម៉ាស៊ីននៅមូលដ្ឋានឡើងវិញនោះឡើយ។
អ្វីដែលកំពុងត្រូវបានសំដៅដល់ គឺការកសាងទម្រង់គំរូអភិវឌ្ឍន៍មួយ ដែលនៅក្នុងនោះតម្លៃសង្គមនិយមទាំងឡាយ ត្រូវបានបង្ហាញតាមរយៈលទ្ធផលជាក់ស្តែងអំពីអភិបាលកិច្ច គុណភាពនៃសេវាសាធារណៈ និងជីវភាពរស់នៅរបស់ប្រជាជន។
ក្រោយរយៈពេល ៤០ ឆ្នាំនៃការផ្លាស់ប្តូរថ្មី ការយល់ដឹងខាងទ្រឹស្តីរបស់បក្សអំពីសង្គមនិយមត្រូវបានបន្តបំពេញបន្ថែម និងអភិវឌ្ឍជាមួយនឹងសសរស្តម្ភសំខាន់ៗ ដូចជាសេដ្ឋកិច្ចទីផ្សារតម្រង់ទិសសង្គមនិយម រដ្ឋនីតិរដ្ឋសង្គមនិយម និងលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យសង្គមនិយម។
គុណតម្លៃទាំងនេះមានកម្លាំងរស់រវើកយ៉ាងពិតប្រាកដ លុះត្រាតែត្រូវបានបំប្លែងទៅជាលទ្ធផលនៅក្នុងជីវភាពរស់នៅ ដើម្បីឱ្យប្រជាជនបានទទួលដឹង និងវាយតម្លៃដោយផ្ទាល់។
នៅថ្នាក់ឃុំ សង្កាត់ លទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យអាចត្រូវបានបង្ហាញតាមរយៈការចូលរួមរបស់ប្រជាជន រដ្ឋនីតិរដ្ឋត្រូវបានឆ្លុះបញ្ចាំងដោយអភិបាលកិច្ចប្រកបដោយតម្លាភាព នីតិវិធីងាយស្រួល កម្មាភិបាលអនុវត្តត្រឹមត្រូវតាមច្បាប់ និងមានការទទួលខុសត្រូវក្នុងការបកស្រាយបំភ្លឺ ការតម្រង់ទិសសង្គមនិយមនៃខឿនសេដ្ឋកិច្ចត្រូវបានបង្ហាញនៅក្នុងការផ្សារភ្ជាប់កំណើនជាមួយនឹងវឌ្ឍនភាព យុត្តិធម៌សង្គម និងកាលានុវត្តភាពអភិវឌ្ឍន៍សម្រាប់មនុស្សគ្រប់រូប។
ហេតុដូច្នេះហើយ តម្លៃនៃទម្រង់គំរូចាំបាច់ត្រូវតែវាស់វែងដោយការផ្លាស់ប្តូរជាក់ស្តែងនៅក្នុងជីវភាពរស់នៅរបស់ប្រជាជន មិនមែនគ្រាន់តែចេញពីឈ្មោះហៅ ឬរបៀបនៃការបញ្ចេញមតិនោះឡើយ។
មិនមែនដូចគ្នាទៅនឹងយន្តការមជ្ឈការ ឧបត្ថម្ភធននោះឡើយ
ទឡ្ហីករណ៍មួយទៀតបានផ្សារភ្ជាប់សំណើកសាងឃុំ សង្កាត់សង្គមនិយម ជាមួយនឹងយន្តការគ្រប់គ្រងមជ្ឈការ ឧបត្ថម្ភធនមុនសម័យផ្លាស់ប្តូរថ្មី ពីនោះមកបានលើកឡើងថា វៀតណាមកំពុងតែ «ដើរបញ្ច្រាស» នឹងដំណើរការនៃការកែទម្រង់។
ទស្សនៈនេះបានចាត់ទុកទម្រង់គំរូទាំងពីរដែលស្ថិតនៅក្នុងដំណាក់កាលអភិវឌ្ឍន៍ខុសគ្នាទាំងស្រុងថាដូចគ្នា ដោយមើលរំលងនូវការផ្លាស់ប្តូរជាមូលដ្ឋាននៅក្នុងផ្នត់គំនិតទ្រឹស្តី និងការអនុវត្តជាក់ស្តែងនៃការអភិវឌ្ឍរបស់ប្រទេសជាតិ។
នៅក្នុងដំណើរការនៃការផ្លាស់ប្តូរថ្មី វៀតណាមបានប្តូរពីយន្តការផែនការការងារមជ្ឈការ ទៅជាការអភិវឌ្ឍខឿនសេដ្ឋកិច្ចទីផ្សារតម្រង់ទិសសង្គមនិយម ធ្វើឱ្យស្ថាប័នសេដ្ឋកិច្ចទីផ្សារទំនើបមានសុក្រឹតភាពជាបណ្តើរៗ សមាហរណកម្មអន្តរជាតិ ព្រមទាំងផ្សារភ្ជាប់កំណើនជាមួយនឹងវឌ្ឍនភាព និងយុត្តិធម៌សង្គម។
ហេតុដូច្នេះហើយ ការកសាងឃុំ សង្កាត់សង្គមនិយមនៅក្នុងបរិបទបច្ចុប្បន្ន មិនមែនជាការត្រឡប់ទៅរកវិធីសាស្ត្រគ្រប់គ្រងចាស់នោះឡើយ ប៉ុន្តែគឺជាការបន្តផ្លាស់ប្តូរថ្មីនូវអភិបាលកិច្ចមូលដ្ឋានតាមទិសដៅទំនើប យកប្រជាពលរដ្ឋជាចំណុចកណ្តាល និងឆ្លើយតបនឹងតម្រូវការនៃយុគសម័យឌីជីថល។
បណ្តាខ្លឹមសារដែលត្រូវបានដាក់ចេញសម្រាប់ទម្រង់គំរូ ដូចជារដ្ឋាភិបាលឌីជីថល អភិបាលកិច្ចផ្អែកលើមូលដ្ឋានទិន្នន័យ ការកែទម្រង់នីតិវិធីរដ្ឋបាល សេវាសាធារណៈតាមប្រព័ន្ធអ៊ីនធឺណិត ការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ចឌីជីថល សង្គមឌីជីថល ការកសាងសហគមន៍បៃតង សុវត្ថិភាព អរិយធម៌ និងការវាយតម្លៃតាមកម្រិតនៃការពេញចិត្តរបស់ប្រជាពលរដ្ឋ បានបង្ហាញយ៉ាងច្បាស់ពីទិសដៅនេះ។
នោះគឺជាវិធីសាស្ត្រអភិបាលកិច្ចដែលផ្អែកលើលទ្ធផល យកចិត្តទុកដាក់លើគុណភាពនៃការបម្រើ និងការទទួលខុសត្រូវក្នុងការបកស្រាយបំភ្លឺ ដែលខុសប្លែកពីយន្តការគ្រប់គ្រងប្រកបដោយលក្ខណៈបញ្ជា និងឧបត្ថម្ភធនពីមុនមក។
គួរឱ្យកត់សម្គាល់ ទម្រង់គំរូត្រូវបានតម្រង់ទិសតាមផែនទីបង្ហាញផ្លូវនៃការស្រាវជ្រាវ ការអនុវត្តសាកល្បង ការបូកសរុបការអនុវត្តជាក់ស្តែង និងការកែលម្អឱ្យបានល្អឥតខ្ចោះ មុនពេលពង្រីកជាទូទៅ។ នេះគឺជាវិធីសាស្ត្រនៃការឈានចូលផ្អែកលើការអនុវត្តជាក់ស្តែង ដោយយកការអនុវត្តជាក់ស្តែងធ្វើជាមូលដ្ឋានដើម្បីផ្ទៀងផ្ទាត់ និងកែសម្រួលគោលនយោបាយ។
ហេតុដូច្នេះហើយ ការចាត់ទុកទម្រង់គំរូឃុំ សង្កាត់សង្គមនិយមថាដូចគ្នាទៅនឹងយន្តការឧបត្ថម្ភធន មិនត្រឹមតែខ្វះមូលដ្ឋានជាក់ស្តែងប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែថែមទាំងមើលរំលងដំណើរការនៃការផ្លាស់ប្តូរថ្មីនូវផ្នត់គំនិតអភិបាលកិច្ចដែលបានប្រព្រឹត្តទៅនៅវៀតណាមក្នុងរយៈពេលជាច្រើនទសវត្សរ៍កន្លងមក។
ការទទួលយកសមិទ្ធផលនៃអភិបាលកិច្ច មិនមែនមានន័យថាជាការចម្លងទម្រង់គំរូនោះឡើយ
ទស្សនៈមួយចំនួនផ្សេងទៀតយល់ឃើញថា ខ្លឹមសារទាំងឡាយដូចជារដ្ឋាភិបាលឌីជីថល ការអភិវឌ្ឍបៃតង សហគមន៍ឆ្លាតវៃ សន្ទស្សន៍សុភមង្គល ឬអភិបាលកិច្ចផ្អែកលើមូលដ្ឋានទិន្នន័យ ត្រូវបានប្រទេសជាច្រើនអនុវត្តរួចហើយ ដូច្នេះការកសាងឃុំ សង្កាត់សង្គមនិយម គ្រាន់តែជា «ការប្តូរស្លាក» សម្រាប់បណ្តាទម្រង់គំរូបស្ចិមលោកប៉ុណ្ណោះ។
ការវាយតម្លៃនេះបានចាត់ទុកការទទួលយកសមិទ្ធផលរួមរបស់មនុស្សជាតិថាដូចគ្នាទៅនឹងការចម្លងតាមទម្រង់គំរូអភិវឌ្ឍន៍មួយ។
នៅក្នុងលក្ខខណ្ឌនៃសកលភាវូបនីយកម្ម និងបដិវត្តន៍ឧស្សាហកម្មលើកទីបួន គ្មានប្រទេសណាអាចអភិវឌ្ឍបានដោយការបិទទ្វារចំពោះការរីកចម្រើននៃវិទ្យាសាស្ត្រ បច្ចេកវិទ្យា និងអភិបាលកិច្ចទំនើបនោះឡើយ។
ការសិក្សាស្រាវជ្រាវ និងការពិគ្រោះយោបល់លើបទពិសោធន៍អន្តរជាតិ គឺជាតម្រូវការសត្យានុម័តមួយ។ បញ្ហាសំខាន់គឺស្ថិតនៅលើវិធីសាស្ត្រនៃការជ្រើសរើស ការទទួលយក និងការអនុវត្តឱ្យបានសមស្របទៅនឹងលក្ខខណ្ឌជាក់ស្តែងនៃប្រទេសនីមួយៗ។
ការអនុវត្តជាក់ស្តែងនៃការអភិវឌ្ឍនៅលើពិភពលោកបានបង្ហាញឱ្យឃើញថា បណ្តាប្រទេសដែលទទួលបានជោគជ័យ សុទ្ធតែចេះសម្រិតសម្រាំងនូវចំណុចប្រសើរខ្ពង់ខ្ពស់រួមរបស់មនុស្សជាតិ ព្រមទាំងកែសម្រួល ច្នៃប្រឌិត និងធ្វើឱ្យស្ថាប័នមានសុក្រឹតភាពដោយផ្អែកលើលក្ខណៈពិសេសខាងប្រវត្តិសាស្ត្រ វប្បធម៌ កម្រិតនៃការអភិវឌ្ឍ និងគោលដៅដោយឡែករបស់ខ្លួន។ វៀតណាមក៏មិនស្ថិតនៅក្រៅច្បាប់ទូទៅនោះដែរ។
ចំពោះទម្រង់គំរូឃុំ សង្កាត់សង្គមនិយម ការផ្លាស់ប្តូរឌីជីថល អភិបាលកិច្ចឆ្លាតវៃ ឬការវាយតម្លៃតាមរយៈទិន្នន័យ គ្រាន់តែជាឧបករណ៍ដើម្បីលើកកម្ពស់ប្រសិទ្ធភាពនៃអភិបាលកិច្ចប៉ុណ្ណោះ មិនមែនជាកត្តាកំណត់លើធាតុពិតនៃគោលដៅអភិវឌ្ឍន៍នោះឡើយ។
លក្ខណៈពិសេសនៃទម្រង់គំរូនេះ គឺស្ថិតនៅលើប្រព័ន្ធគុណតម្លៃដែលតម្រង់ទិសសម្រាប់ដំណើរការនៃការអភិវឌ្ឍ។
ប្រសិនបើទម្រង់គំរូអភិបាលកិច្ចទំនើបជាច្រើននៅលើពិភពលោកផ្តោតសំខាន់លើការលើកកម្ពស់ប្រសិទ្ធភាពនៃសកម្មភាពរបស់អាជ្ញាធរ ឬសមត្ថភាពប្រកួតប្រជែងនៃទីក្រុង នោះឃុំ សង្កាត់សង្គមនិយម ថែមទាំងបានដាក់ការយកចិត្តទុកដាក់ជាចម្បងលើការអភិវឌ្ឍប្រកបដោយបរិយាបន្ន ការធានាយុត្តិធម៌សង្គម ការយកចិត្តទុកដាក់លើសុខុមាលភាព ការលើកកម្ពស់លទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ ការកសាងសហគមន៍សាមគ្គីភាព និងការយកមនុស្សជាចំណុចកណ្តាលនៃគោលនយោបាយ។
យោងតាមនោះ ភាពជោគជ័យនៃឃុំ ឬសង្កាត់មួយ មិនត្រឹមតែត្រូវបានវាយតម្លៃតាមរយៈល្បឿននៃកំណើន ឬចំនួនគម្រោងវិនិយោគប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែថែមទាំងស្ថិតនៅលើការដែលប្រជាពលរដ្ឋមានបរិស្ថានរស់នៅកាន់តែល្អប្រសើរ ទទួលបានសេវាចាំបាច់កាន់តែងាយស្រួល មានកាលានុវត្តភាពអភិវឌ្ឍន៍បន្ថែម និងទទួលដឹងយ៉ាងច្បាស់អំពីការលើកកម្ពស់គុណភាពជីវិត។
ហេតុដូច្នេះហើយ ការផ្អែកតែលើឧបករណ៍អភិបាលកិច្ចស្រដៀងគ្នាមួយចំនួន ដើម្បីលើកឡើងថា វៀតណាមចម្លងតាមទម្រង់គំរូបស្ចិមលោក គឺជាទស្សនៈតែមួយជ្រុង។
នៅក្នុងអភិបាលកិច្ចទំនើប វិធីសាស្ត្រ និងបច្ចេកវិទ្យាជាច្រើនមានលក្ខណៈសកល ប៉ុន្តែគោលដៅអភិវឌ្ឍន៍ ប្រព័ន្ធគុណតម្លៃ និងវិធីសាស្ត្រនៃការរៀបចំអនុវត្ត បែរជាឆ្លុះបញ្ចាំងពីជម្រើសដោយឡែកនៃប្រទេសនីមួយៗទៅវិញ។
អ្វីដែលវៀតណាមកំពុងសំដៅដល់ មិនមែនជាការចម្លងតាមទម្រង់គំរូដែលមានស្រាប់នោះឡើយ ប៉ុន្តែគឺជាការកសាងទម្រង់គំរូអភិវឌ្ឍន៍ដែលសមស្របទៅនឹងលក្ខខណ្ឌនៃប្រទេសជាតិ ទទួលយកប្រកបដោយការជ្រើសរើសនូវសមិទ្ធផលរួមរបស់មនុស្សជាតិ ដើម្បីបម្រើដល់គោលដៅនៃការកសាងសង្គមនិយម៕
យុគសម័យ - សេចក្តីសម្រេចចិត្តលេខ 57-NQ/TW បានបើកឡើងនូវដំណាក់កាលអភិវឌ្ឍន៍ថ្មីមួយនៃប្រទេសជាតិ អ្វីដែលមានអត្ថន័យយុទ្ធសាស្ត្របំផុតមិនត្រឹមតែជាបណ្តាលទ្ធផលជាក់ស្តែងសម្រេចបាននោះទេ គឺវាស្ថិតនៅលើការដែលសេចក្តីសម្រេចចិត្តបានបង្កើតឡើងនូវគំរូអភិវឌ្ឍន៍ថ្មីមួយ ដែលក្នុងនោះវិទ្យាសាស្ត្រ បច្ចេកវិទ្យា ការច្នៃប្រឌិតផ្លាស់ប្តូរថ្មី និងការផ្លាស់ប្តូរឌីជីថលត្រូវបានកំណត់ថាជាកម្លាំងចលករចម្បងនៃកំណើន សំដៅជំនួសជាបណ្តើរៗនូវគំរូអភិវឌ្ឍន៍ដែលពឹងផ្អែកខ្លាំងលើដើមទុន ធនធានធម្មជាតិ និងកម្លាំងពលកម្មមានតម្លៃថ្លៃឈ្នួលទាប។ |
យុគសម័យ - ក្រោយពេលបង្កើនភាពល្អឥតខ្ចោះជាមូលដ្ឋាននូវប្រព័ន្ធស្ថាប័នសម្រាប់វិទ្យាសាស្ត្រ បច្ចេកវិទ្យា ការច្នៃប្រឌិតបង្កើតថ្មីព្រមទាំងការបំប្លែងជាឌីជីថលរួចមក នោះការផ្តោតអារម្មណ៍នាពេលបច្ចុប្បន្នគឺការដោះស្រាយបណ្តាចំណុចស្ទះនៅក្នុងដំណើរការដាក់ឱ្យដំណើរការអនុវត្ត នាំយកបណ្តាយន្តការនិងគោលនយោបាយឱ្យឈានចូលទៅក្នុងជីវភាពរស់នៅយ៉ាងឆាប់រហ័ស ព្រមទាំងបង្កើតកម្លាំងចលករសម្រាប់ការអភិវឌ្ឍន៍។ |

មតិពីមិត្តអ្នកអាន