Trending now

ការចាត់តាំងអនុវត្តសេចក្តីសម្រេចចិត្តលេខ 57-NQ/TW៖ ការដាក់បញ្ជូន sandbox ចូលទៅក្នុងជាក់ស្តែងដើម្បីបើកផ្លូវសម្រាប់បច្ចេកវិទ្យាយុទ្ធសាស្ត្រ

08:24 | 13/07/2026 ឌឹកអាញ់

យុគសម័យ - បន្ទាប់ពីរយៈពេលជាង ១ ឆ្នាំ ៦ ខែនៃការចាត់តាំងអនុវត្តសេចក្តីសម្រេចចិត្តលេខ 57-NQ/TW របៀងគតិយុត្តសម្រាប់វិទ្យាសាស្ត្រ បច្ចេកវិទ្យា ការច្នៃប្រឌិតផ្លាស់ប្តូរថ្មី និងការផ្លាស់ប្តូរឌីជីថលគឺត្រូវបានបំពេញបន្ថែមឱ្យពេញលេញជាមូលដ្ឋាន។ បញ្ហាដែលត្រូវដាក់ចេញនាពេលបច្ចុប្បន្នគឺការធ្វើឱ្យធ្លុះធ្លាយចំណុចរាំងស្ទះក្នុងការចាត់តាំងអនុវត្ត ដែលក្នុងនោះគឺការដាក់បញ្ជូនយន្តការសាកល្បងដែលមានការគ្រប់គ្រង (sandbox) ចូលទៅក្នុងជាក់ស្តែងឱ្យបានឆាប់រហ័ស ដើម្បីជំរុញការអភិវឌ្ឍព្រមទាំងការធ្វើពាណិជ្ជូបនីយកម្មបណ្តាបច្ចេកវិទ្យាយុទ្ធសាស្ត្រ។

សេចក្តីសម្រេចចិត្ត ១០-NQ/TW និងសេចក្តីប្រាថ្នាឈានឡើងក្នុងខ្សែសង្វាក់តម្លៃសកល សេចក្តីសន្និដ្ឋានលេខ ៥៧-KL/TW៖ ផ្តល់អាទិភាពប្រភពធនធានខ្ពស់បំផុតសម្រាប់ការងារស្វែងរក និងប្រមូលផ្តុំអដ្ឋិធាតុយុទ្ធជនពលី

យោងតាមក្រសួងវិទ្យាសាស្ត្រនិងបច្ចេកវិទ្យា បន្ទាប់ពីរយៈពេលជាង ១ ឆ្នាំ ៦ ខែនៃការចាត់តាំងអនុវត្តសេចក្តីសម្រេចចិត្តលេខ 57-NQ/TW របស់ការិយាល័យនយោបាយស្តីពីការបង្កើតរបត់អភិវឌ្ឍន៍វិទ្យាសាស្ត្រ បច្ចេកវិទ្យា ការច្នៃប្រឌិតផ្លាស់ប្តូរថ្មី និងការផ្លាស់ប្តូរឌីជីថលជាតិ (សេចក្តីសម្រេចចិត្តលេខ ៥៧) របៀងគតិយុត្តនិងក្របខ័ណ្ឌស្ថាប័នយុទ្ធសាស្ត្រសម្រាប់វិទ្យាសាស្ត្រ បច្ចេកវិទ្យា ការច្នៃប្រឌិតផ្លាស់ប្តូរថ្មី ព្រមទាំងការផ្លាស់ប្តូរឌីជីថលគឺត្រូវបានបំពេញបន្ថែមឱ្យពេញលេញជាមូលដ្ឋាន។ យន្តការថ្មីៗជាច្រើនត្រូវបានបង្កើតឡើងជាបណ្តើរៗ ចាប់ពីយន្តការម៉ៅការក្នុងសកម្មភាពវិទ្យាសាស្ត្រនិងបច្ចេកវិទ្យារហូតដល់ប្រព័ន្ធបណ្តាមូលនិធិអភិវឌ្ឍន៍ បង្កើតខឿនគ្រឹះកៀរគរនិងបែងចែកប្រភពធនធានប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាពជាងមុន។ ជាពិសេសនៅក្នុងឆ្នាំថវិកា ២០២៦ រដ្ឋបានផ្តល់អាទិភាពរៀបចំថវិកាជាង ៦០ សែនលានដុងសម្រាប់វិស័យវិទ្យាសាស្ត្រ បច្ចេកវិទ្យា ការច្នៃប្រឌិតផ្លាស់ប្តូរថ្មី ព្រមទាំងការផ្លាស់ប្តូរឌីជីថល។

ការងារបំពេញលក្ខណៈពេញលេញនៃស្ថាប័នត្រូវបានចាត់តាំងអនុវត្តប្រកបដោយសមកាលកម្មតាមស្មារតីច្នៃប្រឌិតផ្លាស់ប្តូរថ្មី ចាប់ពីប្រព័ន្ធច្បាប់ អនុក្រឹត្យ រហូតដល់បណ្តាលិខិតបទដ្ឋានណែនាំអនុវត្ត

យោងតាមនោះ ប្រព័ន្ធស្ថាប័នត្រូវបានតម្រង់ទិសដៅពង្រឹងនិងកែលម្អតាមរយៈវឌ្ឍនភាពប្រកាសឱ្យប្រើប្រាស់និងធ្វើវិសោធនកម្មច្បាប់ស្នូលចំនួន ១០ ច្បាប់ ដែលចំណុចកណ្តាលគឺច្បាប់ស្តីពីវិទ្យាសាស្ត្រ បច្ចេកវិទ្យានិងការច្នៃប្រឌិតផ្លាស់ប្តូរថ្មី ច្បាប់ស្តីពីការផ្លាស់ប្តូរឌីជីថល ច្បាប់ស្តីពីបញ្ញាសិប្បនិម្មិត (AI) ច្បាប់ស្តីពីការផ្ទេរបច្ចេកវិទ្យា ព្រមទាំងច្បាប់ស្តីពីបច្ចេកវិទ្យាជាន់ខ្ពស់ធ្វើវិសោធនកម្ម សំដៅឆ្លើយតបបានទាន់ពេលវេលានូវការប្រែប្រួលយ៉ាងឆាប់រហ័សនៃបណ្តានិន្នាការបច្ចេកវិទ្យាសកល។

ដើរទន្ទឹមនឹងការបំពេញលក្ខណៈពេញលេញនៃច្បាប់ រដ្ឋាភិបាលព្រមទាំងបណ្តាក្រសួងនិងវិស័យនានាបានរុញទាញឱ្យបានឆាប់រហ័សនូវការកសាងបណ្តាលិខិតបទដ្ឋានណែនាំអនុវត្ត។ ចាប់តាំងពីដើមឆ្នាំ ២០២៥ មកទល់ពេលនេះ ក្រសួងវិទ្យាសាស្ត្រនិងបច្ចេកវិទ្យាបានខិតខំប្រឹងប្រែងដាក់ជូនរដ្ឋាភិបាលប្រកាសឱ្យប្រើប្រាស់អនុក្រឹត្យចំនួន ៣៣ ច្បាប់ សេចក្តីសម្រេចចិត្តចំនួន ១ ច្បាប់ សេចក្តីសម្រេចចិត្តកំណត់ចំនួន ៤៥ ច្បាប់ ព្រមទាំងបន្តបំពេញបន្ថែមឱ្យពេញលេញបណ្តាអនុក្រឹត្យណែនាំច្បាប់ឯកទេស។

ការចាត់តាំងអនុវត្តសេចក្តីសម្រេចចិត្តលេខ 57-NQ/TW៖ ការដាក់បញ្ជូន sandbox ចូលទៅក្នុងជាក់ស្តែងដើម្បីបើកផ្លូវសម្រាប់បច្ចេកវិទ្យាយុទ្ធសាស្ត្រ
ក្រសួងវិទ្យាសាស្ត្រនិងបច្ចេកវិទ្យាបានចាត់តាំងពិធីសម្ពោធមជ្ឈមណ្ឌលជាតិជួយឧបត្ថម្ភការផលិតសាកល្បងគ្រឿងញែកពាក់កណ្ដាលចម្លង នាថ្ងៃទី ២៦ ខែមិថុនា ឆ្នាំ ២០២៦។

ចំណុចគួរឱ្យយកចិត្តទុកដាក់គឺបណ្តាអនុក្រឹត្យណែនាំច្បាប់ស្តីពីវិទ្យាសាស្ត្រ បច្ចេកវិទ្យានិងការច្នៃប្រឌិតផ្លាស់ប្តូរថ្មីគឺផ្តោតលើការធ្វើកំណែទម្រង់វិធីសាស្ត្រគ្រប់គ្រងសកម្មភាពស្រាវជ្រាវនិងការធ្វើពាណិជ្ជូបនីយកម្មលទ្ធផលវិទ្យាសាស្ត្រ។

ចំពោះមូលនិធិអភិវឌ្ឍន៍វិទ្យាសាស្ត្រនិងបច្ចេកវិទ្យាជាតិ (NAFOSTED) យន្តការថ្មីគឺផ្តោតលើការបើកទូលាយមុខងារចាប់ពីការជួយឧបត្ថម្ភការស្រាវជ្រាវវិទ្យាសាស្ត្រទៅជាការជំរុញគ្រប់ជ្រុងជ្រោយនូវវិទ្យាសាស្ត្រ បច្ចេកវិទ្យានិងការច្នៃប្រឌិតផ្លាស់ប្តូរថ្មី បំពេញបន្ថែមឱ្យពេញលេញនូវយន្តការផ្តល់ជំនួយឧបត្ថម្ភឆ្លងកាត់ចាប់ពីការស្រាវជ្រាវមូលដ្ឋានរហូតដល់ការបំពេញបន្ថែមឱ្យពេញលេញនូវបច្ចេកវិទ្យាមុនពេលធ្វើពាណិជ្ជូបនីយកម្ម បន្ថែមបណ្តាទម្រង់បញ្ជាទិញតាមលទ្ធផល ការផ្សារភ្ជាប់គ្នារវាងផ្ទះបីខ្នង ការត្រួតពិនិត្យបញ្ជាក់បច្ចេកវិទ្យានិងការអភិវឌ្ឍហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធបច្ចេកវិទ្យាយុទ្ធសាស្ត្រ។

ដើរទន្ទឹមនឹងនោះ យន្តការហិរញ្ញវត្ថុក៏ត្រូវបានធ្វើកំណែទម្រង់តាមទិសដៅគ្រប់គ្រងផ្អែកលើលទ្ធផល បង្កើនសិទ្ធិស្វ័យម្ចាស់ អនុវត្តការរួមគ្នាផ្តល់ជំនួយឧបត្ថម្ភ ព្រមទាំងបង្កើតឡើងនូវយន្តការឃ្លាំមើល វាយតម្លៃនិងគ្រប់គ្រងហានិភ័យនៅក្នុងដំណើរការចាត់តាំងអនុវត្តភារកិច្ច។

បណ្តាបទបញ្ញត្តិស្តីពីមូលនិធិផ្លាស់ប្តូរថ្មីបច្ចេកវិទ្យាជាតិ (NATIF) និងប្រព័ន្ធមូលនិធិវិនិយោគប្រកបដោយហានិភ័យក៏ត្រូវបានបំពេញបន្ថែមឱ្យពេញលេញផងដែរ សំដៅបង្កើតឡើងនូវប្រព័ន្ធអេកូឡូស៊ីហិរញ្ញវត្ថុមានលក្ខណៈចម្រុះជាងមុនសម្រាប់វិទ្យាសាស្ត្រ បច្ចេកវិទ្យានិងការច្នៃប្រឌិតផ្លាស់ប្តូរថ្មី ផ្លាស់ប្តូរពីការគ្រប់គ្រងធាតុចូលទៅជាការគ្រប់គ្រងតាមប្រសិទ្ធភាពធាតុចេញ។

ពីការគ្រប់គ្រងប្រធានបទទៅជាការដោះស្រាយលំហាត់ធំៗរបស់ប្រទេសជាតិ

ដើរទន្ទឹមនឹងការបំពេញលក្ខណៈពេញលេញនៃស្ថាប័ន វិធីសាស្ត្រចូលរឹករកក្នុងការគ្រប់គ្រងវិទ្យាសាស្ត្រនិងបច្ចេកវិទ្យាក៏កំពុងមានការផ្លាស់ប្តូរដ៏មានសារៈសំខាន់ផងដែរ៖ គឺចាប់ពីការគ្រប់គ្រងតាមប្រធានបទនិងភារកិច្ចដាច់ដោយឡែកទៅជាការគ្រប់គ្រងតាមបច្ចេកវិទ្យា ផលិតផលព្រមទាំងបណ្តាលំហាត់ធំៗដែលមានកម្រិតថ្នាក់ជាតិ។

នាយករដ្ឋមន្ត្រីនៃរដ្ឋាភិបាលបានប្រកាសឱ្យប្រើប្រាស់បញ្ជីឈ្មោះកំណត់ក្រុមបច្ចេកវិទ្យាចំនួន ១០ ក្រុមនិងក្រុមផលិតផលបច្ចេកវិទ្យាយុទ្ធសាស្ត្រចំនួន ៣០ ក្រុម ទន្ទឹមនឹងនោះប្រគល់លំហាត់ធំៗចំនួន ២០ របស់ប្រទេសជាតិរហូតដល់ឆ្នាំ ២០៣០ ដើម្បីផ្តោតប្រភពធនធានដោះស្រាយ។ នេះត្រូវបានចាត់ទុកថាជាជំហានផ្លាស់ប្តូរដ៏មានសារៈសំខាន់ ជួយឱ្យវិទ្យាសាស្ត្រនិងបច្ចេកវិទ្យាផ្សារភ្ជាប់គ្នាយ៉ាងណែនណែរជាមួយតម្រូវការអភិវឌ្ឍន៍សេដ្ឋកិច្ចសង្គមព្រមទាំងលើកកម្ពស់សមត្ថភាពប្រកួតប្រជែងជាតិ។

នៅក្នុងវិស័យហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធបច្ចេកវិទ្យា បណ្តាកម្មវិធីគន្លឹះកំពុងត្រូវបានចាត់តាំងអនុវត្ត ដែលក្នុងនោះមានគម្រោងការមជ្ឈិមមណ្ឌលស្រាវជ្រាវសាកល្បងជាតិ បណ្តាបន្ទប់ពិសោធន៍គន្លឹះថ្នាក់ជាតិព្រមទាំងមជ្ឈមណ្ឌលជាតិអំពីការជួយឧបត្ថម្ភការផលិតគ្រឿងញែកពាក់កណ្ដាលចម្លង បង្កើតគ្រឹះសិលាសម្រាប់ប្រព័ន្ធអេកូឡូស៊ីឧស្សាហកម្មពាក់កណ្តាលចម្លងនៅក្នុងប្រទេស។

សសរទ្រូងដ៏មានសារៈសំខាន់មួយទៀតគឺការអភិវឌ្ឍប្រភពធនធានមនុស្សដែលមានគុណភាពខ្ពស់។ កម្មវិធីជួយឧបត្ថម្ភនិស្សិតស្រាវជ្រាវឆ្នើមត្រូវបានចាត់តាំងអនុវត្តជាមួយកម្រិតជួយឧបត្ថម្ភឡើងដល់ ១ ពាន់លានដុងក្នុងមួយឆ្នាំសម្រាប់និស្សិតស្រាវជ្រាវម្នាក់ៗ សំដៅឈានទៅរកការកសាងជួរអ្នកបន្តវេនសម្រាប់ខឿនវិទ្យាសាស្ត្រវៀតណាម។

ការចាត់តាំងអនុវត្តសេចក្តីសម្រេចចិត្តលេខ 57-NQ/TW៖ ការដាក់បញ្ជូន sandbox ចូលទៅក្នុងជាក់ស្តែងដើម្បីបើកផ្លូវសម្រាប់បច្ចេកវិទ្យាយុទ្ធសាស្ត្រ
មហាសន្និបាតបូកសរុបការងារក្នុងរយៈពេល ៦ ខែដើមឆ្នាំ ២០២៦ ព្រមទាំងចាត់តាំងអនុវត្តភារកិច្ចក្នុងរយៈពេល ៦ ខែចុងឆ្នាំរបស់ក្រសួងវិទ្យាសាស្ត្រនិងបច្ចេកវិទ្យា។

ទន្ទឹមនឹងនោះ កម្មវិធីស្រាវជ្រាវមូលដ្ឋានឆ្នើមដំណាក់កាល ២០២៦-២០៣៥ បានដាក់ចេញគោលដៅបង្កើតឡើងនូវក្រុមស្រាវជ្រាវខ្លាំងក្លាចំនួន ៣០ ក្រុមនៅត្រឹមឆ្នាំ ២០៣០ និងលើកកម្ពស់ឡើងដល់ ៥០ ក្រុមនៅត្រឹមឆ្នាំ ២០៣៥។

ចំណុចគួរឱ្យយកចិត្តទុកដាក់គឺកាលពីលើកដំបូងបង្អស់គោលការណ៍ទទួលយកហានិភ័យវិទ្យាសាស្ត្រត្រូវបានដាក់បញ្ចូលទៅក្នុងលក្ខន្តិកៈគ្រប់គ្រង ដើរទន្ទឹមនឹងការណែនាំអំពីភាពសុចរិតក្នុងការសិក្សាស្រាវជ្រាវ។ រឿងនេះគឺសំដៅបែងចែកឱ្យបានច្បាស់លាស់នូវហានិភ័យអនាវិលសិទ្ធិក្នុងន័យគោលបំណងនៃការស្រាវជ្រាវជាមួយសកម្មភាពរំលោភបំពានដោយចេតនា បង្កើតបរិស្ថានប្រកបដោយសុវត្ថិភាពជាងមុនដើម្បីឱ្យបណ្តាអ្នកវិទ្យាសាស្ត្រមានភាពក្លាហានដេញតាមបណ្តាទិសដៅស្រាវជ្រាវថ្មីៗ។

ក្រៅពីការបំពេញលក្ខណៈពេញលេញនៃស្ថាប័ននិងការអភិវឌ្ឍប្រភពធនធានមនុស្ស ការផ្លាស់ប្តូរឌីជីថលនិងការច្នៃប្រឌិតផ្លាស់ប្តូរថ្មីកំពុងក្លាយទៅជាកម្លាំងចលករដ៏មានសារៈសំខាន់ជំរុញកំណើន លើកកម្ពស់សមត្ថភាពអភិបាលកិច្ចជាតិព្រមទាំងកម្លាំងប្រកួតប្រជែងនៃខឿនសេដ្ឋកិច្ច។

យោងតាមក្រសួងវិទ្យាសាស្ត្រនិងបច្ចេកវិទ្យា បណ្តាយុទ្ធសាស្ត្រនិងកម្មវិធីធំៗជាច្រើនត្រូវបានចាត់តាំងអនុវត្តប្រកបដោយសមកាលកម្ម ដែលក្នុងនោះមានយុទ្ធសាស្ត្រជាតិស្តីពីការផ្លាស់ប្តូរឌីជីថល យុទ្ធសាស្ត្រជាតិស្តីពីបញ្ញាសិប្បនិម្មិត (AI) យុទ្ធសាស្ត្រជាតិបង្កើតអាជីវកម្មច្នៃប្រឌិតព្រមទាំងកម្មវិធីអនុវត្ត AI ក្នុងសកម្មភាពរាជការសាធារណៈ។ ជាពិសេសខឿនគ្រឹះ AI ជួយឧបត្ថម្ភការងាររាជការសាធារណៈកំពុងត្រូវបានកសាងនិងចាត់តាំងអនុវត្តនៅលើវិសាលភាពទូទាំងប្រទេស រួមចំណែកធ្វើឱ្យប្រសើរឡើងជាអតិបរមានូវប្រសិទ្ធភាពសកម្មភាពនៃក្បាលម៉ាស៊ីនរដ្ឋបាល។

ដើរទន្ទឹមនឹងនោះ បណ្តាយុទ្ធសាស្ត្រអំពី AI គ្រឿងញែកពាក់កណ្ដាលចម្លង ប្រព័ន្ធខឿនគ្រឹះឌីជីថលប្រើប្រាស់រួមព្រមទាំងក្របខ័ណ្ឌស្ថាបត្យកម្មឌីជីថលជាតិគឺបន្តត្រូវបានចាត់តាំងអនុវត្តប្រកបដោយសមកាលកម្ម បង្កើតខឿនគ្រឹះសម្រាប់ដំណើរការផ្លាស់ប្តូរឌីជីថលគ្រប់ជ្រុងជ្រោយ។

បណ្តាលទ្ធផលជាជំហានដំបូងគឺត្រូវបានឆ្លុះបញ្ចាំងតាមរយៈសូចនាករវិជ្ជមានជាច្រើន។ នាពេលបច្ចុប្បន្នវៀតណាមឈរលំដាប់ថ្នាក់ទី ៤៤ ក្នុងចំណោម ១៣៩ ប្រទេសអំពីសូចនាករច្នៃប្រឌិតផ្លាស់ប្តូរថ្មីសកល (GII) រក្សារឹងមាំនូវទីតាំងទីបីនៅក្នុងតំបន់ ASEAN។ ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធឌីជីថលមានជំហានអភិវឌ្ឍន៍យ៉ាងខ្លាំងក្លានៅពេលដែលបណ្តាញ 5G បានគ្របដណ្តប់ជិត ៩២% នៃចំនួនប្រជាជន ល្បឿនអ៊ីនធឺណិតកម្រិតទូលាយចល័តឈរលំដាប់ថ្នាក់ទី ៩ ព្រមទាំងអ៊ីនធឺណិតថេរឈរលំដាប់ថ្នាក់ទី ១១ លើពិភពលោក។

ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធឌីជីថលបម្រើសកម្មភាពនៃប្រព័ន្ធនយោបាយក៏បន្តត្រូវបានបំពេញបន្ថែមឱ្យពេញលេញផងដែរ។ បណ្តាញបញ្ជូនទិន្នន័យប្រើប្រាស់ឯកទេសជាតិបានតភ្ជាប់បណ្តាស្ថាប័ននៅក្នុងប្រព័ន្ធនយោបាយចាប់ពីថ្នាក់មជ្ឈិមរហូតដល់ ១០០% នៃបណ្តាឃុំ សង្កាត់ទៅតាមគំរូរដ្ឋបាលមូលដ្ឋានពីរកម្រិត ថែមទាំងបើកទូលាយហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធបម្រើការបញ្ជូនលិខិតបទដ្ឋានសម្ងាត់និងសម្ងាត់បំផុតរបស់បក្ស រដ្ឋព្រមទាំងរណសិរ្សមាតុភូមិវៀតណាម។

ខឿនគ្រឹះវាស់វែងគុណភាពបណ្តាញ CPT-Speedtest ត្រូវបានដាក់ឱ្យដំណើរការជាផ្លូវការ រួមចំណែកធានាព័ត៌មានទាក់ទងប្រកបដោយសុវត្ថិភាពនិងធ្លុះធ្លាយបម្រើបណ្តាព្រឹត្តិការណ៍នយោបាយដ៏មានសារៈសំខាន់របស់ប្រទេសជាតិ បណ្តាមហាសន្និបាតតាមប្រព័ន្ធអនឡាញដែលមានទ្រង់ទ្រាយធំធេងព្រមទាំងរាល់ការសន្ទនាតាមទូរស័ព្ទរបស់ថ្នាក់ដឹកនាំបក្សនិងរដ្ឋជាមួយបណ្តាថ្នាក់ដឹកនាំអន្តរជាតិ។

ការងារគាំពារសិទ្ធិកម្មសិទ្ធិបញ្ញាក៏សម្រេចបាននូវលទ្ធផលវិជ្ជមានជាច្រើនផងដែរ។ នៅក្នុងឆ្នាំ ២០២៥ ចំនួនពាក្យសុំចុះបញ្ជីកម្មសិទ្ធិឧស្សាហកម្មដែលបានចាត់ការដោះស្រាយគឺកើនឡើងជិត ៧៥,៦% បើប្រៀបធៀបនឹងឆ្នាំ ២០២៤។ ជាពិសេសបន្ទាប់ពីបញ្ជីឈ្មោះបច្ចេកវិទ្យាយុទ្ធសាស្ត្រនិងផលិតផលបច្ចេកវិទ្យាយុទ្ធសាស្ត្រត្រូវបានប្រកាសឱ្យប្រើប្រាស់ ចំនួនពាក្យសុំចុះបញ្ជីប៉ាតង់បង្កើតថ្មីរបស់បណ្តាម្ចាស់អង្គភាពវៀតណាមនៅក្នុងវិស័យនេះគឺកើនឡើងប្រហែល ២៩% បើប្រៀបធៀបនឹងទូទាំងដំណាក់កាលមុននោះ បង្ហាញឱ្យឃើញថាបណ្តាគោលនយោបាយថ្មីកំពុងតែបង្កើតឡើងជាបណ្តើរៗនូវកម្លាំងចលករជំរុញការស្រាវជ្រាវ ការធ្វើជាម្ចាស់ព្រមទាំងការអភិវឌ្ឍបច្ចេកវិទ្យាយុទ្ធសាស្ត្រនៅក្នុងប្រទេស។

បណ្តាចំណុចរាំងស្ទះដែលត្រូវតែដោះស្រាយ

ក្រៅពីបណ្តាលទ្ធផលដែលសម្រេចបាន ដំណើរការចាត់តាំងអនុវត្តសេចក្តីសម្រេចចិត្តលេខ ៥៧ គឺនៅតែបន្តប្រឈមមុខនឹងបណ្តាចំណុចរាំងស្ទះ ដែលក្នុងនោះលេចធ្លោឡើងគឺវឌ្ឍនភាពនៃការបើកប្រាក់សងប្រាក់ប្រភពធនធានសម្រាប់វិទ្យាសាស្ត្រ បច្ចេកវិទ្យា ការច្នៃប្រឌិតផ្លាស់ប្តូរថ្មី ព្រមទាំងការផ្លាស់ប្តូរឌីជីថលគឺនៅមានភាពយឺតយ៉ាវ។

នៅក្នុងឆ្នាំ ២០២៦ ថវិកាសរុបសម្រាប់បណ្តាវិស័យនេះគឺ ១០៣,៤៣ សែនលានដុង ហើយបានបែងចែកចំនួន ៨៤,៨៦ សែនលានដុង។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ គិតត្រឹមថ្ងៃទី ២៩ ខែមិថុនា ឆ្នាំ ២០២៦ អត្រាបើកប្រាក់សងប្រាក់គឺទើបតែសម្រេចបាន ២៥,៩១% នៃគម្រោងថវិកា។

យោងតាមក្រសួងវិទ្យាសាស្ត្រនិងបច្ចេកវិទ្យា បញ្ហាស្នូលគឺមិនមែនស្ថិតនៅលើការខ្វះខាតទុនឬខ្វះការតម្រង់ទិសដៅនោះទេ គឺវាស្ថិតនៅលើដំណាក់កាលចាត់តាំងអនុវត្តព្រមទាំងផ្នត់គំនិតគ្រប់គ្រងមិនទាន់បានផ្លាស់ប្តូរទាន់ពេលវេលា។ សកម្មភាពវិទ្យាសាស្ត្រនិងបច្ចេកវិទ្យាតាមពិតទៅគឺមានលក្ខណៈមិនទាន់ច្បាស់លាស់ ត្រូវការការស្វែងរកអ្វីដែលថ្មីស្រឡាង ប៉ុន្តែនាពេលបច្ចុប្បន្នគឺនៅតែទទួលរងឥទ្ធិពលដោយសារវិធីសាស្ត្រគ្រប់គ្រងលំអៀងទៅរកការគ្រប់គ្រងធាតុចូលព្រមទាំងកំហិតហានិភ័យ។

ការយកលក្ខវិនិច្ឆ័យ "មិនបណ្តោយឱ្យមានការខាតបង់" ធ្វើជាបន្ទាត់រំាស់ចម្បងក្នុងការគ្រប់គ្រងសកម្មភាពច្នៃប្រឌិតគឺអាចនាំទៅរកផ្នត់គំនិតរារែក ខ្លាចខុស ធ្វើឱ្យក្បាលម៉ាស៊ីនចាត់តាំងអនុវត្តជ្រើសរើសយក phương án ប្រកបដោយសុវត្ថិភាពជំនួសឱ្យការសាកល្បងនិងការច្នៃប្រឌិតផ្លាស់ប្តូរថ្មី។

ការដាក់បញ្ជូន sandbox ចូលទៅក្នុងជាក់ស្តែងដើម្បីបើកផ្លូវសម្រាប់បច្ចេកវិទ្យាយុទ្ធសាស្ត្រ

ដំណោះស្រាយមួយក្នុងចំណោមបណ្តាដំណោះស្រាយដែលត្រូវបានសង្កត់ធ្ងន់គឺការដាក់បញ្ជូនយន្តការសាកល្បងដែលមានការគ្រប់គ្រង (sandbox) ឱ្យដំណើរការក្នុងជាក់ស្តែងឱ្យបានឆាប់រហ័ស។ តាមស្មារតីនៃសេចក្តីសម្រេចចិត្តលេខ ៥៧ sandbox ត្រូវតែប្រែក្លាយទៅជាលំហគតិយុត្តប្រកបដោយសុវត្ថិភាពដើម្បីត្រួតពិនិត្យបញ្ជាក់បច្ចេកវិទ្យា គំរូគ្រប់គ្រងព្រមទាំងគោលនយោបាយថ្មី។

ក្រសួងវិទ្យាសាស្ត្រនិងបច្ចេកវិទ្យាបានស្នើឡើងនូវការចាត់តាំងអនុវត្ត sandbox ផ្តោតលើការបញ្ជាទិញ ការទិញដូរផលិតផលបច្ចេកវិទ្យាយុទ្ធសាស្ត្រព្រមទាំងការដំណើរការមូលនិធិវិនិយោគប្រកបដោយហានិភ័យជាមួយក្រុមខ្លឹមសារគន្លឹះចំនួន ៣ ក្រុម។

ក្នុងនោះ បើកទូលាយវិសាលភាពសាកល្បងទិញដូរបណ្តាផលិតផលបច្ចេកវិទ្យាយុទ្ធសាស្ត្រនៅក្នុងប្រទេស អនុវត្តគោលនយោបាយបញ្ជាទិញ ម៉ៅការចំណាយតាមលទ្ធផល ទិញដូរផលិតផលបច្ចេកវិទ្យាយុទ្ធសាស្ត្រក្នុងស្រុកនាឡូត៍ដំបូងបង្អស់ព្រមទាំងយន្តការវិនិយោគប្រកបដោយហានិភ័យដែលមានដើមទុនរបស់រដ្ឋចូលទៅក្នុងក្របខ័ណ្ឌសាកល្បង។ លទ្ធផលចាត់តាំងអនុវត្តជាក់ស្តែងនឹងក្លាយជាមូលដ្ឋានផ្ទាល់ដើម្បីកែសម្រួលនិងបំពេញបន្ថែមឱ្យពេញលេញនូវប្រព័ន្ធច្បាប់។

ដើរទន្ទឹមនឹងនោះគឺការកសាងលំហគតិយុត្តប្រកបដោយសុវត្ថិភាព ដែលក្នុងនោះចែងយ៉ាងច្បាស់លាស់ថាអ្នកចាត់តាំងអនុវត្តត្រឹមត្រូវតាមសមត្ថកិច្ច មានភាពចំហ ភាពមិនលំអៀង និងមិនស្វែងរកផលប្រយោជន៍ផ្ទាល់ខ្លួនគឺនឹងត្រូវបានលើកលែងការទទួលខុសត្រូវដែលកើតមានការខូចខាតឬការបាត់បង់ទ្រព្យសម្បត្តិរបស់រដ្ឋដោយសារហានិភ័យនៅក្នុងដំណើរការសាកល្បង ការទិញដូរឬការអភិវឌ្ឍផលិតផលបច្ចេកវិទ្យាមិនសម្រេចបានលទ្ធផលតាមការរំពឹងទុក។

វិធីសាស្ត្រចូលរឹករកថ្មីក៏តម្រូវឱ្យមានការធ្វើកំណែទម្រង់វិធីសាស្ត្រឃ្លាំមើលផងដែរ។ យោងតាមនោះ ដំណើរការ sandbox ទៅតាមគោលការណ៍ច្រកចេញចូលតែមួយនិងដំណើរការចាត់ការដោះស្រាយប្រកបដោយភាពឯកភាពមួយ។ កាត់បន្ថយឱ្យបានដាច់ស្រឡះនូវដំណាក់កាលត្រួតពិនិត្យជាមុននៃនីតិវិធីរដ្ឋបាល ផ្លាស់ប្តូរយ៉ាងខ្លាំងក្លាទៅជាការឃ្លាំមើលដោយទិន្នន័យទៅតាមបណ្តាម៉ាកបច្ចេកទេសព្រមទាំងលទ្ធផលធាតុចេញជាក់ស្តែងនៃផលិតផល។

យើងអាចមើលឃើញថា ប្រព័ន្ធស្ថាប័ននិងប្រភពធនធានជាមូលដ្ឋានគឺត្រូវបានបង្កើតជាទ្រង់ទ្រាយហើយ បញ្ហាស្នូលនាពេលបច្ចុប្បន្នគឺពិតជាដំណាក់កាលចាត់តាំងអនុវត្ត។ សេចក្តីសម្រេចចិត្តលេខ ៥៧ គឺអាចបង្កើតបាននូវជំហានផ្លាស់ប្តូរដ៏ធំធេងបាន លុះត្រាតែផ្នត់គំនិតគ្រប់គ្រងផ្លាស់ប្តូរទៅជាផ្នត់គំនិតបង្កបង្កើតការអភិវឌ្ឍ លើកទឹកចិត្តបណ្តាអ្នកដែលហ៊ានសម្រេចចិត្ត ហ៊ានធ្វើ ហ៊ានច្នៃប្រឌិតផ្លាស់ប្តូរថ្មី ព្រមទាំងធានាការទទួលខុសត្រូវចំពោះបណ្តាសកម្មភាពនៅទ្រឹងនិងគេចវេសទន្ទឹមគ្នានោះផងដែរ៕

សេចក្តីសម្រេចលេខ 80-NQ/TW៖ ការបើកឱកាសដើម្បីកែលម្អគុណភាពធនធានមនុស្សក្នុងវិស័យវប្បធម៌ និងសិល្បៈ សេចក្តីសម្រេចលេខ 80-NQ/TW៖ ការបើកឱកាសដើម្បីកែលម្អគុណភាពធនធានមនុស្សក្នុងវិស័យវប្បធម៌ និងសិល្បៈ

យុគសម័យ - ការកសាងកម្លាំងពលកម្មដែលមានគុណភាពខ្ពស់ក្នុងវិស័យវប្បធម៌ និងសិល្បៈ គឺជាគោលបំណងសំខាន់មួយនៃសេចក្តីសម្រេចលេខ 80-NQ/TW។ សេចក្តីសម្រេចនេះសង្កត់ធ្ងន់លើតម្រូវការក្នុងការកសាងប្រព័ន្ធដ៏ទូលំទូលាយមួយសម្រាប់បណ្តុះបណ្តាលធនធានមនុស្សវប្បធម៌ ដោយភ្ជាប់ការបណ្តុះបណ្តាលជាមួយនឹងឱកាសការងារ និងសមត្ថភាពក្នុងការចូលរួមចំណែកដល់សង្គម។ នេះគឺជាកត្តាសំខាន់មួយក្នុងការបង្កើតកម្លាំងពលកម្មវប្បធម៌ដែលមានគុណភាពខ្ពស់ ដែលមានសមត្ថភាពច្នៃប្រឌិត និងអាចសម្របខ្លួនទៅនឹងតម្រូវការនៃយុគសម័យថ្មី។

ខ្លឹមសារ​ស្នូល និង​ខ្លឹមសារ​នៃ​សេចក្តីសម្រេច​លេខ 80-NQ/TW របស់​ការិយាល័យ​នយោបាយ ស្តីពី​ការអភិវឌ្ឍ​វប្បធម៌​វៀតណាម ខ្លឹមសារ​ស្នូល និង​ខ្លឹមសារ​នៃ​សេចក្តីសម្រេច​លេខ 80-NQ/TW របស់​ការិយាល័យ​នយោបាយ ស្តីពី​ការអភិវឌ្ឍ​វប្បធម៌​វៀតណាម

យុគសម័យ - ដោយបន្តសន្និសីទជាតិស្តីពីការសិក្សា ការយល់ដឹង និងការអនុវត្តសេចក្តីសម្រេចលេខ 79-NQ/TW និងសេចក្តីសម្រេចលេខ 80-NQ/TW របស់ការិយាល័យនយោបាយ នៅព្រឹកថ្ងៃទី ២៥ ខែកុម្ភៈ នៅទីក្រុងហាណូយ លោក Trinh Van Quyet សមាជិកការិយាល័យនយោបាយ លេខាធិការគណៈកម្មាធិការកណ្តាលបក្ស និងជាប្រធាននាយកដ្ឋានឃោសនាការ និងចលនាមហាជនកណ្តាល បានបង្ហាញរបាយការណ៍តាមប្រធានបទស្តីពី "ខ្លឹមសារសំខាន់ៗ និងស្នូលនៃសេចក្តីសម្រេចលេខ 80-NQ/TW ...

ឌឹកអាញ់

មតិពីមិត្តអ្នកអាន

ព័ត៌មានថ្មីៗ

ការចាត់តាំងអនុវត្តសេចក្តីសម្រេចចិត្តលេខ 57-NQ/TW៖ ការដាក់បញ្ជូន sandbox ចូលទៅក្នុងជាក់ស្តែងដើម្បីបើកផ្លូវសម្រាប់បច្ចេកវិទ្យាយុទ្ធសាស្ត្រ
សេចក្តីសម្រេចចិត្តលេខ ៥៧៖ បើកឡើងនូវដំណាក់កាលអភិវឌ្ឍន៍ថ្មីមួយនៃប្រទេសជាតិ ឈានហួសពីវិសាលភាពវិទ្យាសាស្ត្រនិងបច្ចេកវិទ្យា
ស្នើឡើងបទប្បញ្ញត្តិស្តីពីការគ្រប់គ្រងគុណភាពសេវាកម្មទូរគមនាគមន៍
លក្ខខណ្ឌបង្កើតតំបន់កសិកម្មអនុវត្តបច្ចេកវិទ្យាជាន់ខ្ពស់
VCCA-2026 ជម្រុញស្វ័យប្រវត្តកម្មឆ្លាតវៃនិងអភិវឌ្ឍបច្ចេកវិទ្យាយុទ្ធសាស្ត្រ