បាត់ដំបងគឺជាខេត្តដែលមានវ័យចំណាស់បំផុតមួយ ក្នុងចំណោមខេត្ត រាជធានីជាង២០នៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា ហើយក៏ជាខេត្តមួយដែលមានសក្តានុពលដ៏ខ្លាំងក្លាផ្នែកកសិកម្ម និងវិស័យទេសចរណ៍ ។
បាត់ដំបងគឺជាខេត្តដែលមានវ័យចំណាស់បំផុតមួយ ក្នុងចំណោមខេត្ត រាជធានីជាង២០នៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា ហើយក៏ជាខេត្តមួយដែលមានសក្តានុពលដ៏ខ្លាំងក្លាផ្នែកកសិកម្ម និងវិស័យទេសចរណ៍
ខេត្តនេះមានជួរភ្នំដ៏ក្រាសក្រៃ និងច្រើនជាងគេ មាននៅក្នុងស្រុកសំឡូត ខណៈតំបន់ភ្នំដ៏ទៃទៀតមាននៅរាយប៉ាយ តាមបណ្ដាស្រុកមួយចំនួន ដែលអាចប៉ាន់ប្រមាណមិនតិចជាង៣០០ភ្នំឡើយ។ នេះបើតាមរបាយការណ៏បឋមរបស់មន្ទីរបរិស្ថានខេត្ត ដែលកោះសន្តិភាពទទូលបាននៅព្រឹកថ្ងៃទី១៧មករា២០១៩ ។
ខេត្តបាត់ដំបង មានក្រុងនិងស្រុកចំនួន១៤ ហើយបើតាមរបាយការណ៍របស់មន្ទីរបរិស្ថានខេត្ត មានតែស្រុកចំនួន៩ប៉ុណ្ណោះដែលមានភ្នំ ។ រីឯស្រុកនិងក្រុងចំនួន៥ទៀតមិនមានជួរភ្នំទេ ។ ក្នុងចំណោមស្រុកទាំង៩ដែលមានភ្នំរួមមាន ស្រុកភ្នំព្រឹក ស្រុកកំរៀង ស្រុកគាស់ក្រឡ ស្រុកសំឡូត ស្រុកសំពៅលូន ស្រុកបវេល ស្រុកបាណន់ ស្រុករុក្ខគិរី និងស្រុករតនមណ្ឌល។
ដោយឡែកស្រុកនិងក្រុងចំនួន៥ដែលគ្មានភ្នំ គឺស្រុកមោងឫស្សី ស្រុកសង្កែ ស្រុកឯកភ្នំ ស្រុកថ្មគោល និងក្រុងបាត់ដំបង ដែលបញ្ជាក់ថា មានតែខេត្តបាត់ដំបងតែមួយគត់ ដែលមន្ទីរបរិស្ថានខេត្តបានកត់សម្គាល់លើចំនួនភ្នំដែលមានក្នុងខេត្ត ។ ក្រៅពីនោះអត់មានខេត្តណាមួយយកចិត្តទុកដាក់ចំនួនភ្នំក្នុងអាណាចក្រដែលអស់លោកគ្រប់គ្រងទេ សូម្បីស្រុកខ្លះក៏អត់ដឹងថា ស្រុករបស់ខ្លួនមានភ្នំប៉ុន្មានដែរ គឺសូន្យតាប្លាក ។
ខេត្តបាត់ដំបង មានក្រុងនិងស្រុកចំនួន១៤ ហើយបើតាមរបាយការណ៍របស់មន្ទីរបរិស្ថានខេត្ត មានតែស្រុកចំនួន៩ប៉ុណ្ណោះដែលមានភ្នំ
លោក កត បូរាណ ប្រធានមន្ទីរបរិស្ថានខេត្ត បានប្រាប់កោះសន្តិភាពថា មានស្រុកខ្លះយើងបានស្រង់ចំនួនភ្នំគ្រប់គ្រាន់ រីឯនៅស្រុកខ្លះក៏យើងមិនទាន់ស្រង់បានគ្រប់ចំនួន ហើយក៏មិនអាចស្គាល់ឈ្មោះភ្នំទាំងនោះអស់ដែរ ។
លោកបានបញ្ជាក់ថា នៅក្នុងខេត្តបាត់ដំបង តំបន់ភ្នំដែលមានច្រើនជាងគេ គឺមាននៅក្នុងស្រុកសំឡូត តែមន្ត្រីជំនាញហាក់មិនទាន់ស្គាល់ឈ្មោះភ្នំទាំងនោះអស់នៅឡើយទេ ។ បើយោងតាមរបាយការណ៍បឋម ដែលលោកកត បូរាណ ប្រធានមន្ទីរបរិស្ថានខេត្ត ផ្ដល់ឲ្យកោះសន្តិភាពនៅព្រឹកថ្ងៃទី១៧មករា បានឲ្យដឹងថា ក្នុងចំណោមស្រុកទាំង៩ដែលមាន«ភ្នំ» មានដូចជា ៖១-ស្រុកភ្នំព្រឹក ៖ មានភ្នំសរុបប្រមាណចំនួន៦១ភ្នំ ៖ ឃុំពេជ្រចិន្តា ៖ មានចំនួន១៨ភ្នំ មានឈ្មោះ « ភ្នំប្រុស ភ្នំព្រលៀន ភ្នំតានី ភ្នំពេជ្រចិន្តា ភ្នំតូច ភ្នំប្រចៀវ ភ្នំតាសុខ ភ្នំពេជ្រ ភ្នំតាយេង ភ្នំតាថា ភ្នំតារិន ភ្នំតាសាត ភ្នំតាតូ ភ្នំតាថា ភ្នំតាអៀប ភ្នំតាសៀន ភ្នំកូនតារិន និងភ្នំបងនួន» ។ ឃុំអូររំដួល ៖ មានភ្នំចំនួន៩ មានឈ្មោះ«ភ្នំអង្គុញ ភ្នំអូរតានី ភ្នំអូរល្ហុង ភ្នំទឹកចេញ ភ្នំកំពូលទឹក ភ្នំវែង ភ្នំធឿក ភ្នំតាសាម និងភ្នំតាចាន់»។
ខេត្តបាត់ដំបង មានក្រុងនិងស្រុកចំនួន១៤ ហើយបើតាមរបាយការណ៍របស់មន្ទីរបរិស្ថានខេត្ត មានតែស្រុកចំនួន៩ប៉ុណ្ណោះដែលមានភ្នំ ។
ឃុំភ្នំព្រឹក ៖ មានចំនួន២១ភ្នំ មានឈ្មោះ «ភ្នំព្រឹក ភ្នំតាហ៊ាន ភ្នំឆៃយា តាផាត ភ្នំដេរ ភ្នំចែពៅ ភ្នំតាង៉ោល ភ្នំតាកាំង(ជាតំបន់ភ្នំដែលកំពុងយករ៉ែមាស) ភ្នំ៥៣ ភ្នំវែង ភ្នំគិរីរម្យ ភ្នំដោះក្រមុំ ភ្នំអូរក្រូច ភ្នំអូរដំណាក់ជន ភ្នំងារ ភ្នំអូរល្ហុងលើ ភ្នំចំប៉ើង ភ្នំអូរយាយតា ភ្នំដើមខ្ទីង ភ្នំឡានក្រឡាប់ និងភ្នំល័ក្ខ» ។ ឃុំបារាំងធ្លាក់ ៖ មានចំនួន១០ភ្នំ មានឈ្មោះ «ភ្នំពុំ ភ្នំរកាំផ្អែម ភ្នំគល់សំយ៉ុង ភ្នំអូរដំបង ភ្នំហេងដាន ភ្នំបារាំងធ្លាក់ ភ្នំចក្រី ភ្នំហុងទឹក ភ្នំចាម និងភ្នំទឹកស្អុយ» ។
ឃុំបួរ ៖ មានចំនួន៣ភ្នំ មានឈ្មោះ «ភ្នំប្រាំពីរ(មានតំបន់ទេសចរណ៍ល្អាងភ្នំប្រវត្តិសាស្ត្រ) ភ្នំត្រង៉ោល និងភ្នំចិនវ៉ៃថ្ម» ។ ជុំវិញតំបន់ភ្នំទាំងនេះ បើតាមការពិនិត្យជាក់ស្ដែង តំបន់ភ្នំទាំងនេះមានតែជួរភ្នំព្រឹក និង ជួរភ្នំប្រាំពីរទេ ដែលមាននៅសេសសល់ព្រៃឈើ រីឯជួរភ្នំក្រៅពីនេះបានក្លាយជាវាលរហោឋានអស់ទៅហើយ ។
ខេត្តបាត់ដំបង មានក្រុងនិងស្រុកចំនួន១៤ ហើយបើតាមរបាយការណ៍របស់មន្ទីរបរិស្ថានខេត្ត មានតែស្រុកចំនួន៩ប៉ុណ្ណោះដែលមានភ្នំ ។
២-ស្រុកកំរៀង ៖ ស្រុកនេះមានភ្នំសរុបចំនួន១៣ ក្នុងនោះនៅឃុំតាក្រី មានភ្នំ១, ឃុំអូរដា មានភ្នំ១, ឃុំបឹងរាំង មានភ្នំចំនួន៥, ឃុំកំរៀង មានភ្នំចំនួន៣, ឃុំត្រាង មានភ្នំចំនួន២ និងឃុំតាសែន មានភ្នំ១ ។ មន្ទីរបរិស្ថានមិនទាន់មានរបាយការណ៍អំពីឈ្មោះភ្នំនីមួយៗនៅឡើយទេ ក្នុងស្រុកកំរៀង ។
កោះសន្តិភាពបានព្យាយាមសុំការបញ្ជាក់បន្ថែមពីលោក សុខ គឹមខុន អភិបាលស្រុកកំរៀងដែរ តែមិនអាចទំនាក់ទំនងបានឡើយនៅព្រឹកថ្ងៃទី១៧ មករា ។ ប៉ុន្តែត្រូវបានផ្ដល់ជំនួសដោយលោក គឹម ពន្លក អធិការនគរបាលស្រុកកំរៀង។ លោក គឹម ពន្លក បានប្រាប់ថា ភ្នំទាំង១៣នៅក្នុងស្រុកកំរៀងរួមមានឃុំកំរៀង៖ មានចំនួន៣ភ្នំ ឈ្មោះ«ភ្នំកំបោរ ភ្នំជ្រាំង និងភ្នំក្រោល» ។
ឃុំបឹងរាំង៖ មានចំនួន០៥ភ្នំ ឈ្មោះ«ភ្នំព្រះពុទ្ធ (មានតំបន់ទេសចរណ៏ប្រវត្តិសាស្ត្រ) ភ្នំបាយសី ភ្នំតាណាង ភ្នំចាំចាប និង ភ្នំតាចែ» ។ ឃុំត្រាង៖ មានភ្នំ១ឈ្មោះ«ភ្នំ១០០» ។ ឃុំតាសែន៖ មានភ្នំ១ ឈ្មោះ«ភ្នំ១៤៧»។ ឃុំអូរដា៖ មានភ្នំចំនួន០១ ឈ្មោះ«ភ្នំតាំងយូរ» និងឃុំចក្រី៖ មានភ្នំ១ឈ្មោះ«ភ្នំតាស៊ូ» ។
ខេត្តបាត់ដំបង មានក្រុងនិងស្រុកចំនួន១៤ ហើយបើតាមរបាយការណ៍របស់មន្ទីរបរិស្ថានខេត្ត មានតែស្រុកចំនួន៩ប៉ុណ្ណោះដែលមានភ្នំ ។
៣-ស្រុកគាស់ក្រឡ ៖ មានភ្នំប្រមាណចំនួន១៥ ក្នុងនោះ ឃុំធិបតី ៖ មានចំនួន៣ភ្នំមានឈ្មោះ «ភ្នំតាថុក ភ្នំជើងទិញ និងភ្នំធិបតី» ។ ឃុំដូនបា ៖ មានចំនួន២ភ្នំ មានឈ្មោះ «ភ្នំឆករកា និងភ្នំស្លឹក» ។ ឃុំហប់ ៖ មានភ្នំ១ ឈ្មោះ«ភ្នំស្មី» ។ ឃុំព្រះផុស ៖ មានភ្នំចំនួន២ឈ្មោះ«ភ្នំស្នរ និង ភ្នំអារ៉ែន» ។
ឃុំឆ្នាល់មាន ៖ មានភ្នំចំនួន៧មានឈ្មោះ «ភ្នំសំរោង ភ្នំក្បាលខ្មោច ភ្នំស្អាងនំ ភ្នំតូច ភ្នំអារ៉ាន(ទ្រូងអណ្ដើក) ភ្នំតាលៀង និងភ្នំតុំ» ។ រីឯភ្នំចំនួន៣ ទៀតគេមិនទាន់ស្គាល់ឈ្មោះនៅឡើយទេ។ បច្ចុប្បន្នតំបន់ភ្នំទាំងនេះមួយចំនួនធំក៏ត្រូវបានមន្ត្រីមានអំណាច និងពលរដ្ឋមួយចំនួននាំគ្នាកាប់បំផ្លាញព្រៃរានយកដីធ្វើកសិកម្មផងដែរ ។
ខេត្តបាត់ដំបង មានក្រុងនិងស្រុកចំនួន១៤ ហើយបើតាមរបាយការណ៍របស់មន្ទីរបរិស្ថានខេត្ត មានតែស្រុកចំនួន៩ប៉ុណ្ណោះដែលមានភ្នំ ។
៤-ស្រុកសំឡូត ៖ ដែលជាស្រុកមួយសំបូរទៅដោយតំបន់ជួរភ្នំខ្ពស់ៗ និងមានច្រើនជាងគេ បើប្រៀបធៀបទៅនឹងបណ្ដាស្រុកនានា នៅក្នុងខេត្តបាត់ដំបង ។ បើតាមរបាយការណ៍បឋមដែលមន្ទីរបរិស្ថានទើបស្រាវជ្រាវ នៅស្រុកសំឡូត មានភ្នំសរុបប្រមាណចំនួន១២៨ភ្នំ តែមន្ត្រីជំនាញទើបស្រាវជ្រាវស្គាល់ឈ្មោះភ្នំបានត្រឹមតែជិត៣០ភ្នំប៉ុណ្ណោះ ។
ស្រុកសំឡូត មានឃុំចំនួន៧ ហើយឈ្មោះភ្នំដែលមន្ត្រីបរិស្ថានបានស្គាល់រួមមាន «ភ្នំប៉ោឬភ្នំរ៉ែដែក ភ្នំពាក់នឹម ភ្នំកំប៉ូរំយោល ភ្នំក្អែក ភ្នំថ្មផេះ ភ្នំទ្រនាប់ក្សាន ភ្នំថ្មដំរី ភ្នំវ៉ៃចាប ភ្នំព្រៃរំចេក ភ្នំថ្លុកអង្កាំ ភ្នំដូនត្រឹក ភ្នំឫស្សី ភ្នំដេកា ភ្នំតាខេះ ភ្នំព្រះ ភ្នំគ្រាប់បែក ភ្នំរៃ ភ្នំកូប ភ្នំដោះក្រមុំ ភ្នំអាទៀង ភ្នំដំឡូងខ្ចារ ភ្នំអន្សមត្មាត ភ្នំទឹកពុល ភ្នំ៩ ភ្នំថ្មបាំង ភ្នំអូរចាក់គ្នា និងភ្នំព្រៃសន្ទូច» ។
ខេត្តបាត់ដំបង មានក្រុងនិងស្រុកចំនួន១៤ ហើយបើតាមរបាយការណ៍របស់មន្ទីរបរិស្ថានខេត្ត មានតែស្រុកចំនួន៩ប៉ុណ្ណោះដែលមានភ្នំ ។
ជាមួយនឹងជួរភ្នំដ៏ក្រាសក្រៃនេះ បើតាមមន្ត្រីបរិស្ថានស្រុក ដែលបានស្រាវជ្រាវបានបញ្ជាក់ដែរថា តំបន់ជួរភ្នំនៅក្នុងស្រុកសំឡូត មានភូមិសាស្ត្រស្មុគស្មាញ និងមានភ្នំតូចធំដែលយើងពិបាកក្នុងការស្រាវជ្រាវរកឈ្មោះភ្នំ តែយើងអាចស្រាវជ្រាវរកឃើញក្នុងរយៈពេលយូរបន្តិច ព្រោះនៅឆ្ងាយៗពិបាកទៅដល់ ។
៥-ស្រុកសំពៅលូន ៖ ស្រុកនេះស្ថិតក្នុងចំណោមស្រុកចំនួន៣ នៃភាគខាងលិចខេត្តបាត់ដំបង ដែលមានព្រំប្រទល់ជាប់ប្រទេសថៃ ។ នៅក្នុងរបាយការណ៍ ស្រុកសំពៅលូន មានភ្នំសរុបប្រមាណចំនួន៤៥ភ្នំ ៖ ឃុំអង្គរបាន ៖ មានភ្នំចំនួន៣ឈ្មោះ «ភ្នំអង្គរបាន ភ្នំសំពៅលូន និងភ្នំកែវឡំ» ។ ឃុំសំពៅលូន ៖ មានភ្នំចំនួន៣ឈ្មោះ «ភ្នំហេងដាន ភ្នំតាបិន និង ភ្នំយាយឌី» ។
ខេត្តបាត់ដំបង មានក្រុងនិងស្រុកចំនួន១៤ ហើយបើតាមរបាយការណ៍របស់មន្ទីរបរិស្ថានខេត្ត មានតែស្រុកចំនួន៩ប៉ុណ្ណោះដែលមានភ្នំ ។
ឃុំតាស្ដា ៖ មានភ្នំចំនួន៧ឈ្មោះ «ភ្នំបេងទ្រេតខាងកើត ភ្នំបេងទ្រេតខាងលិច ភ្នំបុរីងិនវិត ភ្នំតាស្ដា ភ្នំវត្តតាស្ដា ភ្នំកូនភ្នំខាងត្បូង និង ភ្នំនូ» ។ ឃុំសន្តិភាព ៖ មានភ្នំចំនួន៩ឈ្មោះ«ភ្នំវាលវង់ ភ្នំបេងទ្រេត ភ្នំវត្តស្រែ ភ្នំកញ្ញា ភ្នំបន្ទាយវរៈ០១ ភ្នំលាងចក្រីទី២ ភ្នំអូរថ្ម ភ្នំចំការកៅស៊ូ និងភ្នំអូរកណ្ដោល» ។
ឃុំសិរីមានជ័យ ៖ មានភ្នំចំនួន៧ឈ្មោះ«ភ្នំកែវខ្វិត ភ្នំអូរត្រាវជួរ ភ្នំអូរថ្ម ភ្នំណាំសាប ភ្នំ១៥កញ្ញា ភ្នំកូនភ្នំមិត្តភាព និងភ្នំដំណាក់ចាម» ។ ឃុំជ្រៃសីមា ៖ មានភ្នំចំនួន១៦ឈ្មោះ«ភ្នំអូរថ្ម ភ្នំតាបិន ភ្នំអូរល្វា ភ្នំបន្ទាយទាហាន ភ្នំប្រាសាទអូរល្វា ភ្នំម៉ាន់ថង ភ្នំតាឌីម ភ្នំប្រដាក់ ភ្នំវែង ភ្នំតាផ្លូច ភ្នំឬស្សី ភ្នំខ្មោចលង ភ្នំតារ៉ាត់ ភ្នំតាឈឿន ភ្នំអូរក្រូច និងភ្នំផ្ដាច់ស្នេហ៍» ។ បច្ចុប្បន្នតំបន់ភ្នំទាំងនេះជាវាលរហោឋាន ស្ទើរតែគ្មានសេសសល់ព្រៃឈើឡើយ ។
ខេត្តបាត់ដំបង មានក្រុងនិងស្រុកចំនួន១៤ ហើយបើតាមរបាយការណ៍របស់មន្ទីរបរិស្ថានខេត្ត មានតែស្រុកចំនួន៩ប៉ុណ្ណោះដែលមានភ្នំ ។
នៅក្នុងរបាយការណ៍ដែលរៀបចំដោយមន្ត្រីបរិស្ថានតាមបណ្ដាស្រុកខ្លះ បានបង្ហាថា ចំនួនភ្នំ និង ឈ្មោះភ្នំខាងលើនេះ គឺមួយចំនួនត្រូវបានស្រង់ទៅតាម ភូមិសាស្ត្រជាក់ស្ដែងដែលគេស្គាល់នាបច្ចុប្បន្ន រីឯឈ្មោះភ្នំខ្លះមិនមាននៅក្នុងផែនទីដែរ តែឈ្មោះភ្នំខ្លះមាននៅក្នុងផែនទីស្រាប់ ។ មន្ត្រីបានបញ្ជាក់ដែរថា ពិតមែនតែមិនទាន់មានរបាយការណ៏ជាក់លាក់អំពីចំនួនភ្នំ តែបើតាមការវាយតំលៃជាបឋម នៅក្នុងខេត្តបាត់ដំបង មានភ្នំមិនតិចជាង៣០០ភ្នំឡើយ ។
មន្ត្រីដដែលនេះ បានបន្ថែមថា ឈ្មោះភ្នំខាងលើនេះ មួយចំនួនត្រូវបានគេហៅឬដាក់ឈ្មោះសម្គាល់តៗគ្នា នៅក្នុងសម័យនេះតែម្ដង តែក៏មានភ្នំជាច្រើនមានឈ្មោះពិតប្រាកដតាំងពីព្រេងនាយជាប្រវត្តិសស្ត្រផងដែរ ៕
（សរុបដោយ ហេង វុធ្ធី）
មតិពីមិត្តអ្នកអាន