បន្ទាប់ពីមានការទាមទាពីអង្គការមិនមែនរដ្ឋាភិបាល (NGOs) និងអ្នករិះគន់រដ្ឋាភិបាលឲ្យប្រកាន់ខ្ជាប់នូវគោលការណ៍ដែលមានចែងក្នុងកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពទីក្រុងប៉ារីស (PPA) ក្នុងឆ្នាំ ១៩៩១ លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន បានលើកឡើងថាខ្លឹមសារនៃកិច្ចព្រមព្រៀងនេះត្រូវបានដាក់បញ្ចូលទៅក្នុងរដ្ឋធម្មនុញ្ញកម្ពុជារួចទៅហើយ។
 ពង្រីកប្រសិទ្ធភាពដោយកិច្ចព្រមព្រៀង EVFTA នាំមក |
 ស្ថានទូតវៀតណាមប្រចាំនៅអ៊ុយក្រែនបានចុះហត្ថលេខាលើកិច្ចព្រមព្រៀងសាងសង់គម្រោង "សួនវប្បធម៌ និងធម្មជាតិវៀតណាម" |
 |
| លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន |
លោកបានហៅការរិះគន់ទាំងនោះថាជាទង្វើដែលចង់ឲ្យបរទេសលូកដៃចូលកិច្ចការផ្ទៃក្នុងរបស់កម្ពុជា ខណៈរដ្ឋាភិបាលបានបន្តបង្ហាញពីការរីកចម្រើនក្នុងការអនុវត្តគោលការណ៍ PPA។
ថ្លែងកាលពីម្សិលមិញក្នុងពិធីសម្ពោធអគារទីស្ដីការក្រសួងរៀបចំដែនដី នគរូបនីយកម្ម និងសំណង់ថ្មីលោកបានលើកឡើងថាកម្ពុជាមានរដ្ឋធម្មនុញ្ញ ព្រះមហាក្សត្រ ព្រឹទ្ធសភា និងរដ្ឋសភា ដូច្នេះយើងមិនចាំបាច់អនុវត្តតាម PPA ឲ្យប្រាកដទៀតនោះទេ។
លោកបានលើកឧទាហរណ៍អំពីអាជ្ញាធរអន្តរកាលនៃអង្គការសហប្រជាជាតិនៅកម្ពុជា (UNTAC) ដែលលែងត្រូវការបន្ទាប់ពីការបោះឆ្នោតឆ្នាំ ១៩៩៣។
លោកនិយាយថា៖ «គេថាកម្ពុជាមិនបានអនុវត្តកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពទីក្រុងប៉ារីសឲ្យបានត្រឹមត្រូវទេ ចាប់តាំងពីវាត្រូវបានបង្កើតឡើងក្នុងឆ្នាំ ១៩៩១។ ខ្ញុំមិនយល់ពីពួកគេនោះទេ។ តើពួកគេចង់ឲ្យបរទេសលូកដៃចូលកិច្ចការផ្ទៃក្នុងរបស់ប្រទេសឬ»?
លោកបន្តថា៖ «អ្វីៗទាំងអស់អាស្រ័យលើច្បាប់កម្ពុជា។ ប្រសិនបើអ្វីៗត្រូវអនុវត្តតាម PPA តើអ្នកចង់ឲ្យព្រះរាជក្រឹត្យធយោងតាម PPA ឬក៏យោងតាមច្បាប់ជាតិ? នេះមិនមែនជាការរិះគន់ទេ ប៉ុន្តែនេះជាការប្រមាថព្រះមហាក្សត្រ រដ្ឋសភា ព្រឹទ្ធសភា និងរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា»។
លោកបន្ថែមថាប្រសិនបើការរិះគន់បែបប្រមាថមកលើរដ្ឋាភិបាលនៅតែបន្ត ចំណាត់ការផ្លូវច្បាប់ក៏នឹងកើតមានផងដែរ។
កម្ពុជាគឺជាប្រទេសឯករាជ្យ មានអធិបតេយ្យភាព ដូច្នេះបរទេសផ្សេងទៀត ត្រូវតែគោរពកម្ពុជា។ លោកថាមិនមានប្រទេសណាមួយដែលអាចបង្ខំកម្ពុជាឲ្យធ្វើអ្វីដែលផ្ទុយនឹងច្បាប់រដ្ឋធម្មនុញ្ញបានឡើយ។
លោក ងួន ផាន ភក្តី ប្រធានមជ្ឈមណ្ឌលវប្បធម៌ និងសិក្សាសន្តិភាព នៃវិទ្យាស្ថានចក្ខុវិស័យអាស៊ី(AVI) បានប្រាប់កាសែតខ្មែរថាមស៍កាលពីម្សិលមិញថា កិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពទីក្រុងប៉ារីសត្រូវបានចុះហត្ថលេខាតាំងពីឆ្នាំ ១៩៩១ ប៉ុន្តែសាធារណជន និងអ្នកនយោបាយតែងតែយល់ឃើញក្នុងន័យផ្សេងគ្នា។
លោកថាអ្នកនយោបាយមួយចំនួននិយាយថា រដ្ឋាភិបាលមិនដែលអនុវត្ត PPA ឲ្យបានត្រឹមត្រូវទេ ខណៈរដ្ឋាភិបាលនិយាយថាបានអនុវត្ត។
លោកនិយាយថា៖ «ប្រាកដណាស់ PPA ត្រូវបានបញ្ចូលទៅក្នុងរដ្ឋធម្មនុញ្ញកម្ពុជាក្នុងឆ្នាំ ១៩៩៣ រួចហើយ។ នេះជាភស្តុតាងដ៏ល្អបំផុតដែលថា PPA នឹងស្ថិតនៅក្នុងបេះដូងរបស់ប្រទេសកម្ពុជាជារៀងរហូត»។
លោកបន្តថាលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ សិទ្ធិមនុស្ស និងនីតិរដ្ឋតែងតែជាបញ្ហាចម្បងដែលគណបក្សប្រឆាំង និងអង្គការក្រៅរដ្ឋាភិបាលរិះគន់រដ្ឋាភិបាល ប៉ុន្តែរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាតែងតែបដិសេធចំពោះការចោទប្រកាន់ដែលថាពួកគេគោរព និងអនុវត្តលើចំណុចទាំងនោះ។
លោកបន្ថែមថា៖ «ខ្ញុំគិតថារដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាមានវិធីល្អក្នុងការអនុវត្ត PPA។ វាមិនមែនមានន័យថា កម្ពុជាមិនអនុវត្ត PPA នោះទេ ប៉ុន្តែគ្រាន់តែថាចំណុចមួយចំនួនមិនត្រូវបានរាប់បញ្ចូល»។
លោក គិន ភា អគ្គនាយកវិទ្យាស្ថានទំនាក់ទំនងអន្តរជាតិនៃរាជបណ្ឌិត្យសភាកម្ពុជាបានប្រាប់ខ្មែរថាមស៍កាលពីម្សិលមិញថារដ្ឋាភិបាលបានអនុវត្ត PPA តាំងពីឆ្នាំ ១៩៩១ និងការបោះឆ្នោតជាតិនៅឆ្នាំ ១៩៩៣។
លោកនិយាយថាកម្ពុជាបានយកចិត្តទុកដាក់យ៉ាងខ្លាំងលើសិទ្ធិមនុស្ស និងលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ ជាពិសេសពិចារណាលើរយៈពេល ៣០ ឆ្នាំមុនដែលមិនមាន PPA កម្ពុជាមិនមានការគោរពសិទ្ធិមនុស្ស និងលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យក្នុងអំឡុងសង្គ្រាមស៊ីវិលនោះទេ។
លោកបន្តថា ២០ ឆ្នាំក្រោយពី PPA ត្រូវបានបង្កើតឡើង វាមានភាពល្អប្រសើរជាងពេលដែល PPA ត្រូវបានចុះហត្ថលេខាជាលើកដំបូង។
លោកបន្ថែមថា៖ «អង្គការក្រៅរដ្ឋាភិបាលមួយចំនួនរិះគន់រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាអំពី PPA ស្តីពីលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ សិទ្ធិមនុស្ស និងសេរីភាពនៃការបញ្ចេញមតិផងដែរ។ ទន្ទឹមនឹងនេះ ពួកគេស្នាក់នៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ហើយរិះគន់ដោយគ្មានការគំរាមកំហែងពីរដ្ឋាភិបាលឡើយ»៕
Khmertimes
មតិពីមិត្តអ្នកអាន